Bij het ziekenhuis AZ Sint-Blasius in Dendermonde is een duidelijke trend merkbaar: steeds meer werknemers kiezen voor de fiets als hun vervoermiddel naar het werk. Deze stijging past in een bredere beweging die ook in de rest van Oost-Vlaanderen zichtbaar is, waar het woon-werkverkeer per fiets de voorbije jaren sterk is toegenomen.
Fietsen wint aan populariteit.
In Oost-Vlaanderen is het aantal werknemers dat (ook) de fiets gebruikt om naar het werk te rijden, de afgelopen vijf jaar gestegen van 35 procent naar 47 procent. Ongeveer één op de vijf werknemers fietst inmiddels dagelijks, hoewel de auto nog steeds het populairste vervoermiddel blijft.
AZ Sint-Blasius, met zijn 1.500 medewerkers, merkt deze evolutie duidelijk op. “Niet alleen in onze overvolle fietsenstallingen, maar ook in de cijfers,” zegt Nele Marcoen van het ziekenhuis. “Het aantal fietsvergoedingen is met 40 procent gestegen ten opzichte van 2016. Het aantal dagen dat medewerkers de fiets nemen, is zelfs met 54 procent toegenomen.”
Investeringen in fietsvriendelijkheid.
Deze groei is niet toevallig. Het ziekenhuis investeert actief in infrastructuur en incentives om fietsen te promoten. Zo werd onlangs een nieuw deel van de fietsenstalling geopend, compleet met extra laadpunten voor elektrische fietsen. Daarnaast zijn er moderne douches voor wie bezweet aankomt en konden werknemers via een groepsaankoop fietsen goedkoper aanschaffen.
Preventieadviseur Geert De Muynck is een overtuigd fietser. “Ik fiets dagelijks, door weer en wind, van Moerbeke naar hier, een traject van 26 kilometer. Gelukkig heb ik een speedpedelec, een stevige helm en de juiste fietskledij. Alleen als het echt glad is in de winter, neem ik de auto.”
Fietswedstrijden en groepsgevoel.
Naast infrastructuur zet het ziekenhuis ook in op motivatie en plezier. Zo organiseerde het fietscomité de voorbije twee jaar een wedstrijd waarbij teams zo veel mogelijk moesten fietsen, ook tijdens weekends. “Mijn team werd winnaar,” vertelt De Muynck trots. “Het groepsgevoel was geweldig.”
Greet van de personeelsdienst voegt er lachend aan toe: “Ik vergat soms in het weekend te fietsen, waardoor ik op zondagavond nog een ritje moest maken in mijn pyjama om aan de kilometers te komen. Maar het groepsgevoel maakte alles goed.”
De winnaars van de wedstrijden ontvangen nuttige fietsmaterialen zoals regenkledij, fietssloten, fluohesjes en fietsbellen. Maandelijks worden ook cadeaubonnen verloot onder alle werknemers die met de fiets komen. Daarnaast werkt het ziekenhuis samen met een lokale fietsenmaker die indien nodig een vervangfiets levert en de eigen fiets herstelt.
Nog uitdagingen op de weg.
Ondanks de vele initiatieven blijven er enkele obstakels bestaan. “Onze fietsenstalling is nu al opnieuw te klein in de zomer. Die zullen we verder uitbreiden,” legt Marcoen uit. Andere uitdagingen liggen buiten het ziekenhuis, zoals gevaarlijke verkeerspunten. Medewerkers worden gevraagd deze in kaart te brengen, waarna het ziekenhuis de gegevens doorgeeft aan de gemeente Dendermonde en andere betrokken steden.
In de regio worden momenteel fietstunnels aangelegd en de fietssnelweg is nog relatief nieuw, maar krijgt al veel gebruik. “Ik zie dagelijks fietsers met fluohesjes van het ziekenhuis passeren,” zegt Van de personeelsdienst.
Gezond en stressverminderend.
Voor het ziekenhuis blijft het belangrijk dat werknemers fietsen. “Fietsen is niet alleen goed voor het milieu, het is ook gezond,” zegt Marcoen. “Als we hardnekkige autogebruikers kunnen motiveren, zullen we dat zeker doen.”
Dat ervaart ook Geert De Muynck. “Met de auto voel ik me vaak al vermoeid omdat je continu moet concentreren. Met de fiets maak ik mijn hoofd leeg en ervaar ik minder stress. In de zorg is het werk vaak zwaar, en de mentale voordelen van fietsen zijn minstens even belangrijk als de fysieke.”
Met deze inzet bewijst AZ Sint-Blasius dat het stimuleren van fietsen meer is dan een mobiliteitsstrategie: het is een investering in gezondheid, motivatie en werkplezier van het personeel.
