De geplande afbraak van de historische spoorwegbrug tussen Erpe-Mere en Vlierzele/Sint-Lievens-Houtem blijft de gemoederen stevig beroeren. Op 27 mei 2026 verleende het Departement Omgeving een vergunning voor de sloop van de brug, die al jarenlang een belangrijke en veilige verbinding vormt voor wandelaars, fietsers, joggers, ruiters en andere trage weggebruikers. De beslissing leidde vrijwel onmiddellijk tot verontwaardiging bij buurtbewoners in Erondegem, die een petitie opstartten om de brug te behouden. Intussen heeft ook het gemeentebestuur van Erpe-Mere beslist om in beroep te gaan tegen de vergunning. Daarmee krijgt het dossier een nieuw hoofdstuk waarin de toekomst van de meer dan honderd jaar oude spoorwegbrug nog lang niet vastligt.
Gemeentebestuur Erpe-Mere compleet verrast
Opvallend is dat het gemeentebestuur van Erpe-Mere naar eigen zeggen volledig verrast werd door de beslissing van het Departement Omgeving. Tijdens het meest recente schepencollege werd beslist om een beroep in te dienen bij de Raad voor Vergunningsbetwistingen. Daarmee wil de gemeente de vergunning juridisch laten toetsen en de afbraak alsnog verhinderen.
Volgens het gemeentebestuur was men niet op de hoogte van de recente ontwikkelingen en kwam de beslissing onverwacht. De beroepsperiode loopt nog tot en met 17 juli 2026, waardoor de gemeente tijdig haar bezwaren kan indienen.
Vanuit Infrabel klinkt voorlopig een afwachtende houding. De spoorwegbeheerder laat weten eerst het einde van de beroepsprocedure te willen afwachten alvorens inhoudelijk verder te reageren op het standpunt van de gemeente Erpe-Mere.
Brug betekent veel meer dan een oversteekplaats
Voor de buurtbewoners is de brug veel meer dan een eenvoudige doorgang over de spoorlijn. Volgens de initiatiefnemers van de petitie vormt de brug een onmisbare schakel binnen het recreatieve netwerk van de regio.
Zij wijzen erop dat de verbinding dagelijks gebruikt wordt door wandelaars, fietsers, joggers, gezinnen met kinderen, hondenliefhebbers, ruiters en menners die bewust kiezen voor een rustige en verkeersveilige route doorheen de natuur.
De brug maakt bovendien deel uit van talrijke wandel-, fiets-, ruiter- en menroutes die Erpe-Mere verbinden met Vlierzele en Sint-Lievens-Houtem. Ook wandelclubs, loopgroepen, mountainbikers, paardensportverenigingen, menverenigingen en organisatoren van paardenrally’s maken regelmatig gebruik van deze doorgang.
Volgens de actievoerders laat de brug toe om verschillende natuurgebieden en recreatieve zones met elkaar te verbinden, waardoor routes langer, aantrekkelijker en veiliger worden.
Verkeersveiligheid komt volgens actievoerders in gevaar
Een belangrijk argument van de buurtbewoners betreft de verkeersveiligheid. Zij vrezen dat de afbraak van de brug recreanten zal verplichten om gebruik te maken van veel drukkere wegen. Daardoor zouden wandelaars, fietsers, joggers, ruiters en menners zich moeten mengen met gemotoriseerd verkeer, wat volgens hen de risico’s aanzienlijk verhoogt.
De voorgestelde alternatieve route zou bovendien uitkomen op een veel drukker kruispunt of doorsteekpunt. Dat betekent volgens de initiatiefnemers niet alleen een groter risico voor de recreatieve gebruikers zelf, maar ook bijkomende hinder voor automobilisten. Volgens hen dreigt zo een veilige en verkeersarme verbinding definitief verloren te gaan.
Ook natuur zou gevolgen ondervinden
Naast de impact op de zachte mobiliteit wijzen de buurtbewoners ook op de ecologische waarde van de brug. Volgens hen gebruiken wilde dieren dergelijke verbindingen om zich tussen verschillende leefgebieden te verplaatsen. Door de afbraak zou de versnippering van natuurgebieden verder toenemen, waardoor dieren vaker wegen moeten oversteken.
Daarbij verwijzen zij onder meer naar damherten die in de omgeving voorkomen en volgens hen een veilige oversteekmogelijkheid dreigen te verliezen. Voor de actievoerders staat dan ook vast dat het behoud van de brug niet alleen belangrijk is voor de verkeersveiligheid en recreatie, maar eveneens voor de leefbaarheid van de omgeving en de natuur.
Maandenlange communicatie tussen Dender Journaal en Infrabel
Uit de communicatie tussen Dender Journaal en woordvoerder Frédéric Petit van Infrabel blijkt dat het dossier al geruime tijd in beweging was. Op 7 mei 2026 werd aan Infrabel gevraagd of er al meer duidelijkheid bestond over de geplande afbraak van de spoorwegbrug aan Kattenbos in Vlierzele. Toen antwoordde de spoorwegbeheerder dat er nog geen beslissing genomen was en dat de uiterste beslissingsdatum 27 mei 2026 bedroeg.
Enkele dagen nadat de vergunning werd afgeleverd bevestigde Frédéric Petit op 5 juni dat Infrabel inmiddels over een sloopvergunning beschikte. Op 22 juni wilde Infrabel inhoudelijk nog niet reageren omdat de vergunningsprocedure volgens de spoorwegbeheerder nog liep.
Wel verduidelijkte Petit toen dat de opgestarte petitie zich vooral richt tegen de afbraak van de brug, maar dat volgens Infrabel de zachte verbinding tussen beide dorpskernen niet volledig zou verdwijnen. De spoorwegbeheerder voorziet immers een alternatief met een zeer beperkte omloopafstand.
Waarom wil Infrabel de brug afbreken?
Op 26 juni gaf Frédéric Petit uitgebreid toelichting bij de motivatie achter de geplande afbraak. Volgens Infrabel gaat het om een gemetselde gewelfbrug uit 1908, met een lengte van 52 meter en een nuttige breedte van 8 meter.
De spoorwegbeheerder stelt dat de brug vandaag hoofdzakelijk gebruikt wordt door landbouwverkeer. Daarbij verwijst men naar het ontbreken van verharde aansluitende wegen. Volgens Infrabel maakt de brug geen deel uit van een essentiële verkeersverbinding omdat er in de omgeving voldoende alternatieve spoorovergangen beschikbaar zijn.
Om de lokale bereikbaarheid te garanderen wil Infrabel een langsweg aanleggen richting de brug in Strijmeers. Daardoor zou de recent vernieuwde spoorwegbrug daar optimaal benut worden en zouden tegelijk onnodige onderhoudskosten aan de oude brug vermeden worden.
Daarnaast verwijst Infrabel naar de spoorveiligheid. De brug ligt volgens de spoorwegbeheerder op ongeveer 500 meter van de dichtstbijzijnde woning en bevindt zich in een afgelegen omgeving waar vandalisme gemakkelijker voorkomt. Incidenten op dergelijke locaties kunnen volgens Infrabel leiden tot noodstops van treinen, met vertragingen als gevolg.
Oud dossier krijgt twaalf jaar later nieuw leven
Tijdens het onderzoek kwam ook aan het licht dat Infrabel reeds jaren geleden plannen had om de brug af te breken. Toen Dender Journaal vroeg waarom al in 2011 een aanvraag werd ingediend, verduidelijkte Frédéric Petit dat de vergunning destijds niet geweigerd werd.
Wel verkreeg Infrabel in 2014 een vergunning voor de afbraak van de brug aan de Kattenbos in Sint-Lievens-Houtem en voor de aanleg van een verbindingsweg richting Strijmeers. Die vergunning verviel echter omdat de werken niet tijdig werden opgestart. Volgens Infrabel was de motivatie toen identiek aan die van vandaag.
Op de vraag waarom vervolgens twaalf jaar gewacht werd om opnieuw een omgevingsvergunning aan te vragen terwijl het veiligheidsrisico volgens Infrabel aanzienlijk zou zijn, antwoordde de spoorwegbeheerder dat dergelijke projecten afhankelijk zijn van diverse randvoorwaarden en de afstemming met andere infrastructuurwerken.
Grote investeringen op spoorlijn Aalst-Wetteren
Infrabel wijst erop dat de voorbije jaren aanzienlijke investeringen gebeurden op het spoortraject tussen Aalst en Wetteren. Zo werden acht bruggen volledig vernieuwd, werden waterbufferbekkens aangelegd – waaronder één in Vlierzele –, werden waterafvoersystemen vernieuwd over een traject van ongeveer veertien kilometer en werd een nieuwe hoogspanningspost gebouwd in Vlierzele.
Momenteel lopen bovendien nog bijkomende waterhuishoudingswerken in Wetteren. Volgens Infrabel maakten deze grote infrastructuurprojecten deel uit van een globale modernisering van de spoorlijn, waardoor prioriteiten en timing van individuele projecten voortdurend konden wijzigen.
Schepen Tom Van Impe bevestigt beroep
Schepen van Ruimtelijke Ordening Tom Van Impe (CD&V) bevestigt dat de procedure correct werd gevolgd. Hij wijst erop dat Sint-Lievens-Houtem tussen 18 februari en 19 maart 2026 een openbaar onderzoek organiseerde.
Op 27 mei 2026 besliste het Departement Omgeving als vergunningverlenende overheid in eerste aanleg om de vergunning effectief toe te kennen. Volgens Van Impe loopt de beroepsperiode tot en met 17 juli 2026 en kan tegen deze beslissing uitsluitend beroep worden ingesteld bij de Raad voor Vergunningsbetwistingen. Zoals eerder aangekondigd op de gemeenteraad zal Erpe-Mere die beroepsprocedure effectief opstarten.
Sint-Lievens-Houtem begrijpt beide standpunten
Ook schepen van Openbare Werken Tim De Groote (NH) reageerde op het dossier. Hij bevestigt dat tijdens het openbaar onderzoek verschillende bezwaren werden ingediend, maar dat deze door het Departement Omgeving gemotiveerd werden weerlegd.
Naast de vergunning voor de afbraak van de brug loopt momenteel ook nog een openbaar onderzoek voor de aanleg van de nieuwe langsweg naast de spoorlijn, die zal aansluiten op de weg in Strijmeers naast de andere spoorwegbrug. Dat onderzoek loopt dus tot 17 juli 2026.
Volgens De Groote heeft het gemeentebestuur kennisgenomen van de petitie en begrijpt men dat het verdwijnen van de vertrouwde route vragen en bezorgdheden oproept bij de bevolking. Tegelijk wijst hij erop dat Infrabel als beheerder zijn beschikbare middelen op een duurzame manier moet inzetten. Vanuit dat standpunt noemt hij de keuze voor een onderhoudsarm en veilig alternatief begrijpelijk.
Hij benadrukt bovendien dat de Vlaamse overheid als vergunningverlener het voorgestelde alternatief beoordeeld heeft als een werkbare oplossing waarvan de impact beheersbaar wordt geacht.
Besluit
Met het aangekondigde beroep van Erpe-Mere krijgt het dossier rond de historische spoorwegbrug tussen Erpe-Mere en Vlierzele een belangrijke juridische wending. Waar Infrabel de afbraak verdedigt vanuit onderhoud, efficiëntie en spoorveiligheid, benadrukken buurtbewoners en het gemeentebestuur van Erpe-Mere vooral de maatschappelijke, recreatieve en ecologische waarde van de brug. De uitkomst van de procedure bij de Raad voor Vergunningsbetwistingen zal bepalend zijn voor de toekomst van een meer dan honderd jaar oude verbinding die voor velen veel meer is dan een eenvoudige spoorwegbrug. Tot zolang blijft het lot van de brug onzeker en blijft het debat over veiligheid, mobiliteit, erfgoed en natuur onverminderd voortduren.
