De Houtemse Jaarmarkt heeft opnieuw heel wat bezoekers naar Sint-Lievens-Houtem gelokt. Ondanks enkele organisatorische uitdagingen en een aantal nieuwigheden kijkt schepen Jan Van Den Bossche (NH), bevoegd voor onder meer de winterjaarmarkt, land- en tuinbouw en dierenwelzijn, tevreden terug op de voorbije editie. Vooral de vernieuwde feestinfrastructuur, met de komst van een spiegeltent, viel bijzonder goed in de smaak. Ook de circusvoorstelling kon op heel wat belangstelling rekenen. Grote incidenten bleven gelukkig uit, al zijn er volgens de schepen nog enkele aandachtspunten voor de toekomst.
De organisatie van de Houtemse Jaarmarkt stond dit jaar voor een aantal nieuwe uitdagingen. De feestinfrastructuur kreeg een andere invulling en de vertrouwde dubbeldekstent maakte plaats voor twee afzonderlijke tenten. Een verandering die op logistiek vlak het nodige aanpassingswerk met zich meebracht, maar volgens Jan Van Den Bossche uiteindelijk goed werd opgevangen.
“Het was opnieuw een mooie editie, met een sterke opkomst. We hebben ons op bepaalde vlakken opnieuw moeten uitvinden. De nieuwe opstelling met twee tenten in plaats van de vroegere dubbeldekstent bracht uiteraard enkele praktische moeilijkheden met zich mee. Die hebben we goed kunnen oplossen, al zullen we de komende maanden nog bekijken waar we volgend jaar verbeteringen kunnen aanbrengen.”
De nieuwe formule werd alvast positief onthaald. Vooral de spiegeltent wist heel wat bezoekers te bekoren. Niet alleen door haar uitstraling, maar ook door de nostalgische sfeer die ze oproept. De tent brengt herinneringen terug aan de vroegere jaarmarkten, toen het circus en de bijhorende attracties een vaste plaats innamen in het dorpsleven.
“De reacties op de spiegeltent zijn bijzonder lovend. Ze geeft de jaarmarkt een heel eigen karakter en doet denken aan de sfeer van vroeger, zo’n vijftig, zestig of zeventig jaar geleden. Wanneer mensen over de vroegere jaarmarkten praten, komt het circus telkens opnieuw ter sprake. Die historische verbondenheid wilden we met deze invulling ook een beetje terugbrengen. De circusact van gisteravond was trouwens een voltreffer. Ik denk dat we mogen besluiten dat iedereen tevreden is met deze nieuwe aanpak.”
Tussen 20.000 en 30.000 bezoekers
Ook op het vlak van de bezoekersaantallen kijkt de schepen met tevredenheid terug. Exacte cijfers zijn moeilijk te verzamelen, maar op basis van de drukte tijdens de verschillende jaarmarktactiviteiten schat hij dat de driedaagse tussen de 20.000 en 30.000 bezoekers heeft mogen verwelkomen. Daarbij valt volgens Van Den Bossche een duidelijke verschuiving op in het bezoekersgedrag. De openingsavond van 10 november wint jaar na jaar aan populariteit en lijkt steeds meer uit te groeien tot een belangrijk moment van de feestelijkheden.
“Het valt ons op dat de openingsavond op 10 november steeds drukker wordt. Dat heeft wellicht ook te maken met de kalender. Op 11 november hebben veel mensen een vrije dag, waardoor ze op de openingsavond langer kunnen blijven en de volgende ochtend wat langer kunnen uitslapen. Wie pas op 11 november naar de jaarmarkt komt, moet er rekening mee houden dat 12 november opnieuw een gewone werkdag is. We merken dat die verschuiving door het publiek wordt gewaardeerd.”
Parkeren blijft een aandachtspunt
Een terugkerend thema tijdens de jaarmarkt is de parkeerproblematiek. Vooral bezoekers die minder mobiel zijn, ondervinden soms moeilijkheden om hun wagen voldoende dicht bij het marktgebeuren te parkeren. De gemeente heeft de voorbije jaren verschillende maatregelen genomen om daaraan tegemoet te komen, maar helemaal opgelost is het probleem nog niet.
“Het parkeerprobleem komt regelmatig ter sprake. We hebben nochtans al heel wat inspanningen geleverd. De rechtstreekse toegangswegen naar de markt zijn voorbehouden voor personen met een beperking, zodat zij gemakkelijker in de buurt kunnen parkeren. Jammer genoeg stellen we vast dat niet iedereen die regeling respecteert. Sommige automobilisten trekken zich daar weinig van aan, terwijl die parkeerplaatsen net bedoeld zijn voor wie ze echt nodig heeft.”
Ook de nieuwe wijk en de aangepaste verkeerscirculatie bieden volgens de schepen bijkomende mogelijkheden. Door de aanleg van een nieuwe omleidingsweg verloopt de bereikbaarheid op bepaalde plaatsen vlotter en zijn er bijkomende parkeerplaatsen voorbehouden voor mindervalide bezoekers.
Toch blijft de beschikbare ruimte beperkt. De jaarmarkt neemt een aanzienlijk deel van het centrum in beslag, waardoor het onmogelijk is om iedereen vlak bij de kramen te laten parkeren. “Voor mensen die van iets verder moeten komen, blijft het soms een eindje stappen. We proberen de parkeerplaatsen zo dicht mogelijk bij het marktgebeuren te voorzien, maar we moeten realistisch blijven. We kunnen de auto’s uiteraard niet tussen de marktkramen brengen.”
Geen zware incidenten
Naast de organisatorische evaluatie kijkt de schepen ook tevreden terug op het verloop van de festiviteiten op het vlak van veiligheid. De grote incidenten bleven gelukkig achterwege. Er waren hier en daar wel enkele kleinere opstootjes tijdens de late café-uren, maar ernstige gebeurtenissen deden zich volgens Van Den Bossche niet voor.
“Grote incidenten zijn er gelukkig niet geweest. Hier en daar was er in de laatste uurtjes van de avond wel eens een kleine vechtpartij, maar dat zijn beperkte voorvallen die we helaas soms tijdens dergelijke drukke festiviteiten zien. Van zware of noemenswaardige feiten was er gelukkig geen sprake.”
Veemarkt en dierenwelzijn blijven belangrijk
Als schepen bevoegd voor land- en tuinbouw en dierenwelzijn volgt Jan Van Den Bossche ook de ontwikkelingen op de veemarkt van nabij. De terugkeer van de runderen en de aanwezigheid van paarden en andere dieren blijven immers belangrijke onderdelen van de historische identiteit van de Houtemse Jaarmarkt.
Ook de veemarkt en de belangstelling voor de dierenhandel geven volgens hem een belangrijke meerwaarde aan het evenement. De combinatie van de traditionele handelsactiviteiten en het uitgebreide feestprogramma zorgt ervoor dat de jaarmarkt haar eigen karakter behoudt.
Toch blijft er één belangrijk werkpunt bestaan: het aantal dieren dat na de handelsactiviteiten op de markt aanwezig blijft. Omdat de Houtemse Jaarmarkt in de eerste plaats een echte koop- en verkoopmarkt is, vertrekken dieren uiteraard wanneer ze verkocht worden. Dat is een logisch onderdeel van de handel, maar vanuit het standpunt van de beleving en de uitstraling van de veemarkt zou het wenselijk zijn dat er voldoende dieren aanwezig blijven.
“We proberen daar al langer afspraken over te maken. In ons reglement staat dat handelaars minstens 50 procent van hun dieren moeten laten staan. In de praktijk blijkt dat niet altijd eenvoudig. Zodra dieren verkocht zijn, vertrekken ze uiteraard met hun nieuwe eigenaar. Dat hoort bij een handelsmarkt, maar we willen tegelijk vermijden dat de markt er op bepaalde momenten te leeg bij komt te staan.”
De schepen verwijst daarbij naar een handelaar uit Sint-Lievens-Houtem die had toegezegd minstens de helft van zijn dieren te laten staan. Uiteindelijk bleef dat percentage volgens hem rond de 20 procent steken. Toch was er ook een positieve evolutie zichtbaar: de dieren werden op bepaalde plaatsen meer gespreid opgesteld, wat het algemene uitzicht van de markt ten goede kwam.
Blijven investeren in traditie en vernieuwing
Voor Jan Van Den Bossche bewijst deze editie dat de Houtemse Jaarmarkt haar aantrekkingskracht blijft behouden. De combinatie van eeuwenoude tradities, de veemarkt, de kramenmarkt en het uitgebreide feestprogramma blijft een breed publiek aanspreken. Tegelijkertijd vraagt elke editie om nieuwe keuzes en bijsturingen.
De vernieuwde tentenopstelling, de positieve reacties op de spiegeltent en de geslaagde circusact tonen volgens de schepen dat vernieuwing perfect kan samengaan met respect voor het verleden. Wel zal de organisatie de komende periode bekijken welke aanpassingen nodig zijn voor een volgende editie. Daarbij speelt ook de eventuele terugkeer van de runderen in grote aantallen een belangrijke rol. Als dat scenario werkelijkheid wordt, moet opnieuw worden onderzocht welke tentenopstelling praktisch haalbaar is. Mogelijk wordt dan opnieuw gekozen voor één grote dubbeldekstent, omdat er anders onvoldoende ruimte beschikbaar is.
Met een geschatte opkomst van 20.000 tot 30.000 bezoekers, weinig noemenswaardige incidenten en bijzonder positieve reacties op de nieuwe feestinfrastructuur kan de organisatie terugblikken op een geslaagde Houtemse Jaarmarkt. De evaluatie zal ongetwijfeld enkele werkpunten opleveren, onder meer rond parkeren, de tentenopstelling en het behoud van voldoende dieren op de veemarkt. Maar één zaak blijft volgens schepen Jan Van Den Bossche overeind: de kracht van de jaarmarkt ligt in de unieke combinatie van traditie, handel, ontmoeting en volksfeest.

