Vijftig jaar nadat hij geschiedenis schreef met zijn legendarische overwinning in de Ronde van Frankrijk, krijgt wielericoon Lucien Van Impe eindelijk de biografie die hij verdient. Niet zomaar een klassiek wielerboek vol statistieken en koersverslagen, maar een persoonlijk en meeslepend levensverhaal waarin “De Kleine van Mere” zelf centraal staat. Samen met auteur Filip Osselaer werkte Van Impe maandenlang aan een boek dat teruggaat tot zijn jeugdjaren in Mere en dat zijn volledige leven in beeld brengt, van de armoedige naoorlogse jaren tot zijn status als een van de grootste Belgische renners aller tijden.
Tien jaar geleden verscheen al een eerste boek over zijn historische Tourzege van 1976, maar deze keer wilden beide mannen een andere richting uit. Geen klassieke reconstructie van wielerfeiten, geen uitgebreide research met tientallen getuigenissen van ex-renners, maar één stem die het verhaal vertelt: die van Lucien Van Impe zelf.
“Alles wat ik meegemaakt heb staat erin. Het is echt mijn eigen verhaal, verteld zoals ik het zelf herinner”, zegt de ex-Tourwinnaar met zichtbaar enthousiasme. En precies daarin schuilt de kracht van deze nieuwe biografie.
Een toevallige ingeving die alles veranderde
Het verhaal van deze biografie begon eigenlijk al tien jaar geleden. Auteur Filip Osselaer herinnert zich nog perfect hoe het idee ontstond. Hij woonde niet ver van Wetteren en schreef toen al over sport. In aanloop naar 2016, het jaar waarin het exact veertig jaar geleden zou zijn dat Van Impe de Tour won, kreeg hij plots een ingeving. “Het was midden in de nacht”, vertelt Osselaer. “Ik schoot wakker en dacht: morgen rij ik gewoon naar Lucien. Zonder afspraak. Gewoon aanbellen.”
En dat deed hij ook. Aan de deur verscheen Rita, de echtgenote van Lucien Van Impe. Zij vertelde meteen dat al verschillende mensen plannen hadden gehad om een boek over de Tourwinnaar te maken. Het jubileumjaar naderde immers snel en velen voelden dat daar publicitair iets mee te doen viel. “Rita zei toen: ‘Je lijkt wel een vriendelijke mens, maar Lucien doet dat niet.’ Maar toch bleef het gesprek hangen”, glimlacht Osselaer.
Enkele dagen later kwam het onverwachte telefoontje. Rita had opnieuw contact opgenomen. Na wat nadenken wilden Lucien en Rita het project toch een kans geven. Een beslissing die uiteindelijk niet alleen tot een eerste boek leidde, maar ook tot een jarenlange samenwerking en vriendschap.
Van Tourboek naar een biografie buiten categorie
Dat eerste boek betekende voor Filip Osselaer meteen een keerpunt in zijn leven. Wat begon als een spontaan idee groeide uit tot een succesvolle samenwerking. Het boek werd destijds voorgesteld voor een veel groter publiek dan verwacht. “We dachten dat er misschien vijftig mensen zouden komen”, lacht Osselaer. “Maar uiteindelijk zaten er meer dan 350 mensen.”
Sindsdien trokken Osselaer en Van Impe samen het land rond met lezingen en optredens. Ondertussen verschenen meerdere boeken, waaronder een werk over de verloren Tour van Van Impe en het verhaal rond José Manuel Fuente. Maar voor deze nieuwe uitgave wilden beide mannen verder gaan dan ooit tevoren. “We wilden absoluut geen verlengstuk maken van het eerste boek”, zegt Osselaer. “Dit moest een echte biografie worden. Een biografie buiten categorie.”
Daarom begon hij helemaal opnieuw. Letterlijk vanaf de geboorte van Lucien Van Impe. “Ik zei tegen Lucien: ‘Zet u neer. Jij wordt geboren op 20 oktober 1946. Wat gebeurt er die dag? Begin maar te vertellen.’”
Herinneringen alsof het gisteren was
Wat daarna volgde, verbaasde zelfs de auteur zelf. Week na week zaten beide mannen samen herinneringen op te halen. Soms in de voormiddag, soms in de namiddag, telkens opnieuw aan dezelfde tafel. “Lucien weet werkelijk alles nog”, vertelt Osselaer bewonderend. “Ik ontmoet zelden iemand die zich zoveel details herinnert.”
Ook Van Impe zelf stond versteld van zijn eigen geheugen. “Ik heb de eerste dagen bijna niet geslapen”, bekent hij. “Ik dacht: ga ik dat allemaal nog weten? Maar plots kwam alles terug. Alsof het gisteren gebeurd was.”
De gesprekken gingen niet alleen over koers. Integendeel. De auteur wilde vooral de mens achter de kampioen leren kennen. Het boek vertelt over de familie Van Impe, over het leven in Mere vlak na de oorlog, over de armoede van toen, over kranten ronddragen als jongen en over de eerste dromen van een kleine wielergekke jongen. “Dat maakt dit boek zo bijzonder”, zegt Osselaer. “Het gaat niet enkel over ritten en klassementen. Het gaat over het leven van Lucien.”
“Ik wilde geen getuigenissen van anderen”
Opvallend is dat bewust gekozen werd om géén klassieke wielerbiografie te maken vol externe stemmen en analyses van anderen. “Op een bepaald moment dacht ik: nu moet ik ploegmaats gaan zoeken, oud-renners contacteren en getuigenissen verzamelen”, vertelt Osselaer. “Maar toen besefte ik dat dit niet nodig was. Dit is Lucien zijn verhaal. Dat is wat telt.”
Ook Van Impe zelf stond volledig achter die aanpak. “Ik wilde geen boek waarin anderen vertellen hoe zij mijn carrière gezien hebben”, zegt hij. “Het is mijn leven, hoe ik het beleefd heb.” Die directe stijl maakt de biografie bijzonder authentiek. De lezer krijgt het gevoel alsof Van Impe zelf naast hem zit en zijn levensverhaal vertelt.
Een schatkamer vol unieke foto’s
Een van de grote troeven van het boek zijn de vele unieke foto’s die het verhaal begeleiden. Daarvoor werd diep in het familiearchief gedoken. “We hebben weken op zolder gezocht tussen dozen vol oude foto’s”, vertelt Van Impe. “Dat was enorm veel werk.”
Ook zoon Bart speelde daarin een belangrijke rol. Hij hielp mee zoeken naar beelden die perfect aansloten bij de sfeer van de verhalen. Het resultaat is indrukwekkend. Het boek bevat niet alleen bekende wielerbeelden, maar ook uiterst persoonlijke familiefoto’s uit de jeugd van Lucien Van Impe.
“Er staat bijvoorbeeld maar één foto in van toen ik echt nog jong was”, vertelt Van Impe. “En gelukkig hadden we die nog teruggevonden.” Op die bewuste foto staat een jonge Lucien in een zelfgebreide trui die door zijn moeder gemaakt werd. “Dat weet ik nog perfect”, zegt hij. “Ik ben geboren vlak na de oorlog. In die tijd werden zulke truien nog thuis gebreid.”
Volgens Osselaer geven precies die beelden het boek een enorme meerwaarde. “Mensen lezen niet alleen over gebeurtenissen, ze zien ze ook echt. Dat maakt het veel emotioneler.”
Hij verwijst daarbij onder meer naar het zware ongeval van Van Impe in 1974. “Je kunt schrijven dat iemand zwaar ten val kwam. Maar als je de foto ziet waarop Lucien volledig in het gips ligt, dan komt dat keihard binnen.”
Een blik op het wielrennen van vijftig jaar geleden
De biografie schetst tegelijk een uniek beeld van hoe anders het wielrennen er vroeger uitzag. Van Impe vertelt openhartig over de spartaanse omstandigheden waarin renners destijds leefden. Zware fietsen, eenvoudige hotels, primitieve begeleiding en trainingsmethodes die vandaag ondenkbaar lijken: het komt allemaal aan bod.
Een opvallend hoofdstuk gaat over de krachttraining die Van Impe destijds deed met een bodybuilder. “Ik was eigenlijk de enige renner die dat toen deed”, vertelt hij trots. “Ik wilde sterker worden. Veel mensen geloofden daar toen niet in.”
Vandaag klinkt dat vanzelfsprekend, maar destijds was krachttraining in het peloton zowat taboe. Ook daar tonen de vele foto’s opnieuw hun kracht: de lezer ziet letterlijk hoe Van Impe destijds trainde.
Een boek voor de supporters
Ondanks alle sportieve successen blijft Lucien Van Impe vooral een volksfiguur. En precies daarom draagt hij het boek in de eerste plaats op aan zijn supporters. Op de allereerste pagina staat dan ook eenvoudig te lezen: “Voor mijn supporters.”
Voor Osselaer zegt dat alles over de mens Lucien Van Impe. “Veel boeken worden opgedragen aan familie of vrienden”, zegt de auteur. “Maar Lucien wilde absoluut dat het voor zijn supporters was. Dat vind ik prachtig.”
Ook Van Impe zelf benadrukt hoe belangrijk die mensen altijd voor hem geweest zijn. “Mijn supporters hebben mijn hele carrière meegeleefd”, zegt hij. “Nu kunnen ze eindelijk mijn volledige verhaal lezen. Niet alleen wat ze in de koers gezien hebben, maar echt mijn leven.”
“Ik ben er fier op”
Dat de biografie veel betekent voor Lucien Van Impe zelf, is duidelijk merkbaar. De ex-renner, die eind dit jaar 80 wordt, kijkt met trots naar het eindresultaat. “Vroeger dacht ik daar minder over na”, zegt hij. “Maar nu ik het boek zie, ben ik echt fier. Mijn supporters gaan nu echt kunnen zien wat ik allemaal meegemaakt heb.”
Van zijn eerste stappen als krantenjongen tot zijn heroïsche beklimmingen in de Tour de France: alles staat erin beschreven zoals hij het zelf verteld heeft. “Filip heeft het allemaal opgeschreven zoals ik het gezegd heb”, klinkt het dankbaar. “En dat maakt het zo mooi.”
Nog lang niet het einde
Hoewel Van Impe eind dit jaar 80 wordt, denken beide mannen nog lang niet aan stoppen. Ze trekken nog steeds samen op toernee met lezingen en optredens.
En een vervolg? Daar wordt zelfs al lachend over gesproken. “Over tien jaar maken we er nog één”, glimlacht Osselaer. “Dan is Lucien negentig en is het zestig jaar geleden dat hij de Tour won.”
Van Impe kan er smakelijk om lachen. “Dan zullen we misschien wel twee rollators nodig hebben”, grapt hij. Maar tegelijk bewijst die humor vooral dat de passie en levensvreugde van de Tourwinnaar nog altijd intact zijn.
Besluit
Met deze nieuwe biografie krijgt Lucien Van Impe eindelijk het boek dat perfect bij hem past: warm, eerlijk, menselijk en authentiek. Geen afstandelijke reconstructie van een wielercarrière, maar een rechtstreekse inkijk in het leven van een eenvoudige jongen uit Mere die uitgroeide tot een van de grootste Belgische wielrenners ooit.
Auteur Filip Osselaer slaagde erin om niet alleen de kampioen, maar vooral de mens Lucien Van Impe zichtbaar te maken. Dankzij de persoonlijke verhalen, de unieke foto’s en de ongefilterde herinneringen voelt het boek als een reis door een tijdperk waarin wielrennen nog puur, hard en volks was.
Voor de supporters van “De Kleine van Mere” wordt deze biografie veel meer dan een wielerboek. Het wordt een tastbare herinnering aan een man die vijftig jaar na zijn Tourzege nog altijd even geliefd is.
Het boek is verkrijgbaar via Lannoo en kost 49,99 euro.
