Het lokaal bestuur Merelbeke-Melle heeft op zondag 25 oktober de vernieuwde Pastorietuin in het centrum van Merelbeke officieel geopend. De groene plek tussen de kerk, het gemeentehuis en de begraafplaats werd grondig heringericht en biedt voortaan ruimte voor ontmoeting, lezen, rust en bezinning. Bijzondere aandacht gaat naar de nieuwe Troostplek, waar bezoekers kunnen stilstaan bij verlies en herinneringen. Ook met de invoering van een sterrenregister wil het lokaal bestuur ouders die een kindje verloren een warm gebaar van erkenning bieden.
De vernieuwde Pastorietuin bestaat uit een intieme Troostplek, een open ontmoetingsruimte en een leestuin aan de bibliotheek. Het landschapsbureau Studio Basta stond in voor het ontwerp van de Pastorietuin met de Troostplek. De Troostplek kwam tot stand in nauwe samenwerking met de lotgenotengroep Verbonden door verlies, en biedt onder meer ouders die een kindje verloren een rustige plaats om stil te staan bij verdriet en verlies. Deze plek is vrij toegankelijk en nodigt uit om even stil te staan, herinneringen op te halen, of om gewoon even tot rust te komen. Het zitgedeelte ligt beschut in de tuin en biedt bezoekers privacy.
Symbolisch kunstwerk
Op de Troostplek staat de Troostboom, een kunstwerk in cortenstaal van Rik Beuselinck dat verlies, liefde en verbondenheid verbeeldt. De met vuur bewerkte, ruwe stam voelt verrassend zacht aan, precies zoals mooie herinneringen het scherpe verdriet kunnen verzachten. Het open silhouet laat licht en schaduw samenspelen, en de bijna rechte stam verwijst naar een jong leven dat abrupt werd onderbroken. Onderaan symboliseren neerhangende wilgentakken het verdriet dat er mag zijn. Hogerop richten de takken zich naar boven, als teken van hoop en veerkracht. De ginkgobladeren staan op hun beurt voor de blijvende band tussen het kind en de nabestaanden. Door stormschade verdwenen enkele bomen uit de tuin. Zo kreeg de Troostplek meer licht en ruimte voor de symboliek van het kunstwerk.
“Met de vernieuwde Pastorietuin creëren we midden in het centrum een plek waar verschillende noden samenkomen. Inwoners kunnen er elkaar ontmoeten, tot rust komen of bewust de stilte opzoeken. Vooral de Troostplek geeft de tuin een bijzondere betekenis. We willen een warme en toegankelijke omgeving bieden waar ook verdriet en herinneringen een plaats mogen krijgen”, zegt schepen Lieselot Bleyenberg.
Sterrenregister biedt ouders erkenning – vier sprekers schetsen de geschiedenis
Naast de inrichting van de Troostplek zet het lokaal bestuur een belangrijke stap in de erkenning van sterrenkindjes. Met het sterrenregister krijgen ouders die een kindje verloren tijdens de zwangerschap, bij de geboorte of kort daarna de mogelijkheid om hun kindje symbolisch te laten registreren.
Het register staat open voor alle sterrenkindjes van inwoners in Merelbeke-Melle, ongeacht de duur van de zwangerschap of hoe lang geleden het verlies plaatsvond. Ook ouders die tientallen jaren geleden een kindje verloren, kunnen een registratie aanvragen. Een registratie is volledig gratis en vrijblijvend. Ouders kunnen zelf de naam van hun kindje kiezen en hoeven geen bewijs van het verlies voor te leggen. Na de registratie ontvangen ze thuis een persoonlijke koesterakte, samen met een begeleidende brief.
Het sterrenregister heeft geen juridische gevolgen en staat los van de wettelijke aangifte bij de burgerlijke stand. Het biedt ouders vooral een persoonlijke en betekenisvolle vorm van erkenning. Ouders kunnen hun sterrenkindje online registreren of kunnen hiervoor terecht bij de dienst Burgerlijke stand.
“Een kindje verliezen, hoe vroeg in de zwangerschap ook, laat vaak een diepe indruk na. Niet elk verlies krijgt een officiële erkenning, maar ieder kindje verdient het om herinnerd te worden. Met het sterrenregister willen we ouders de mogelijkheid geven om hun kindje een naam en een blijvende plaats in hun familieverhaal te geven. Samen met de Troostplek in de Pastorietuin tonen we dat ook stil verdriet een plaats verdient in onze samenleving”, benadrukt schepen Filip Thienpont.
Bijzondere brievenbus
Een bijzonder element bij de Troostplek is de Huisbus. Bezoekers kunnen er een brief schrijven aan iemand die overleden is en die ze missen. De brieven worden verzameld door het Belgische kunstenaarscollectief Postkantoor 00/00/00. Kunstenaars lezen de brieven en maken voor iedere briefschrijver een uniek kunstwerk of een creatieve, beeldende reactie als antwoord. Postkantoor 00/00/00 werd opgericht in 2017 door Tine Marie Van Damme. Met het project wil het collectief rouw en troost zichtbaar en bespreekbaar maken en mensen helpen om verlies een plaats te geven.
Lezen in het groen
Naast de Troostplek is er ook een open ontmoetingsruimte. Zowel bezoekers van de begraafplaats als wandelaars en buurtbewoners kunnen er even halt houden. Door de muur tussen de tuin, en de kerk te verlagen, ontstaat er openheid. Het brevierpad werd opgewaardeerd, waardoor de tuin toegankelijker geworden is. Ook voor de bibliotheek biedt de vernieuwing van de Pastorietuin een extra meerwaarde. De leestuin is nu nog mooier en ruimer geworden. Bezoekers kunnen er in een rustige, natuurlijke omgeving lezen, ontspannen of gewoon even genieten van de tuin.
