Vandaag vier december is het feest waar de brandweerlieden hun patrones de Heilige Sint-Barbara in heel wat brandweerkorpsen vieren. Ook in Lede werd afgelopen zondag ‘hun’ patroonheilige gevierd. Alles begon met een eucharistieviering in de Leedse Sint-Martinuskerk, gevolgd door de wijding van het nieuwe logistiek voertuig. Nadien werden alle brandweerlui uitgenodigd naar de Academische zitting. Tijdens deze zitting klonk de roep naar een nieuwe brandweerkazerne specifiek voor Lede steeds luider en luider. Deze legislatuur moet een legislatuur zijn waarin het nu of nooit is om het licht op groen te zetten voor de bouw van een moderne, functionele brandweerkazerne aan de Hoogstraat, klonk het. Het was Majoor Bart Van Hauwermeiren, postoverste brandweerpost Lede die de zitting voorging.
Personeel.
“Op 1 januari 2024 startten Maarten Cyx en Sven Clinckspoor als aspirant-brandweerman. Met ingang van 1 juni 2024 werd Sven Van Langendyck bevorderd tot korporaal. Brandweerman Bruno Van Londerseele van Post Wetteren vroeg interne mutatie aan en vervoegt vanaf 1 januari 2025 onze brandweerpost. De toelating die werd verleend aan ere-brandweerman Eddy Elaut om onder het vrijwilligersstatuut niet dringende en niet operationele taken uit te voeren in post Lede, werd verlengd tot eind 2025. We beschikken dus momenteel over 29 vrijwilligers en 6 beroepskrachten die via een opt-out overeenkomst maximum 10 uur per week prestaties in onze post kunnen leveren”. Begon Bart Van Hauwermeiren.
Materieel.
“Zopas kon een nieuwe brandweerwagen voor onze post ingezegend worden. De hulpverleningszone investeerde in de aankoop van 4 nieuwe logistieke voertuigen. Deze aankopen kaderen in het verder standaardiseren van ons wagenpark. Het betreft 4 bestelwagens Mercedes-Benz Sprinter met een MTM van 5 ton die uitgerust werden in functie van de noden in elk van de vier brandweerposten. Ze vervangen een oude materiaalwagen in Post Moorsel en 3 vroegere reddingswagens in de posten Denderleeuw, Geraardsbergen en Lede. De aankoop van een nieuwe signalisatiewagen voor Post Lede werd goedgekeurd door de zoneraad van 30 augustus 2024. De opdracht werd eind oktober gegund. We verwachten dus tegen eind volgend jaar een nieuwe signalisatiewagen te kunnen verwelkomen die uitgerust is conform de zonale visie en standaard en dus ook multifunctioneel zal kunnen ingezet worden.
Interventies.
Lede blijft op vlak van interventies een druk bevraagde post. Zo werden er 167 brandoproepen gemeld en moesten ze 29 keer hun tussenkomst verlenen met gevaarlijke stoffen of milieuvervuiling. Zo waren er 564 technische interventies en reddingen waarvan 243 tussenkomsten voor het verdelgen van wespennesten. Er waren 3 speciale interventies en er werd 82 keer beroep gedaan voor logistieke opdrachten. Tot slot tellen de brandweer dit jaar 109 oproepen waarbij de tussenkomst niet nodig was, goed voor 90 loze alarmen, 16 interventies die geannuleerd werden tijdens het aanrijden en 3 kwaadwillige oproepen. In totaal verwerkte het brandweerkorps tot op de dag van vandaag ongeveer 960-tal oproepen.
“Zoals daarnet reeds aangehaald, zijn we momenteel slechts met 29 effectieve vrijwilligers. Net zoals in verschillende andere posten in onze hulpverleningszone ondervinden we ook in Lede steeds meer moeilijkheden om een autopomp, waarvan de bezetting 4 manschappen, een bevelvoerder en een autogeleider omvat, beschikbaar te hebben. Hoewel de hoofdoorzaak een structureel tekort is aan vrijwilligers zijn er zeker en vast een heleboel boel rand oorzaken die ertoe bijdragen dat niet alleen de beschikbaarheid op een laag pitje staat, maar ook de motivatie en de betrokkenheid van een aantal collega’s alles behalve groot is.
Zeker de laatste maanden moeten we vaststellen dat we er minder en minder in slagen om een autopomp bemand te krijgen. Niet enkel tijdens de werkuren maar ook ’s avonds en zelfs in het weekend wordt dit een probleem. Naast een tekort aan vrijwilligers hebben we te kampen met een aantal langdurig zieken, maar los daarvan is het een beperkte groep geworden die de boel zo goed als mogelijk draaiende houdt. De redenering dat wanneer wij geen autopomp beschikbaar hebben deze wel van ergens anders zal komen, klopt maar is wel gevaarlijk en strookt niet met de grondbeginselen van hulpverlening. Als brandweerpost willen we immers zo snel als mogelijk de nodige hulp kunnen bieden. Wanneer de middelen van verder moeten komen dan vertraagt de noodzakelijke hulp en dat is geen goed nieuws voor de slachtoffers of de mensen in nood.
Een beperkte beschikbaarheid in een brandweerpost bedreigt op termijn de bestaansreden ervan. Zich beschikbaar stellen is de verantwoordelijkheid van elk van ons. Het wettelijk opgelegde beschikbaarheidssysteem dient in de eerste plaats om als organisatie te allen tijde zicht te hebben op de beschikbare middelen in de zone, in een bepaalde regio of in een post. Op die manier kunnen de juiste middelen op de snelste manier naar de interventieplaats gestuurd worden en weten we ook welke reserves beschikbaar zijn indien opschaling nodig is. We moeten vaststellen dat een aantal collega’s dit systeem voornamelijk gebruiken om de opgelegde 23% beschikbaarheid te behalen maar zich niet inbellen op momenten dat het echt nodig is. Nochtans was dit het engagement dat we van iedereen hoorden bij aanwerving.
Het is correct dat we als hulpverleningszone veel verwachten van onze vrijwilligers. Veelal vinden deze verwachtingen hun oorsprong in wettelijk opgelegde taken. Anderzijds investeert de hulpverleningszone heel wat in elke medewerker door onder meer de nodige opleidingen aan te bieden, de best mogelijke pbm’s te voorzien en elke post uit te rusten met modern en veilig materiaal. Als return vragen we medewerkers waarop we kunnen rekenen en die er staan op momenten dat het nodig is. De vraag die ieder van ons zich zou moeten stellen is “wat beteken ik voor de organisatie, wat is de meerwaarde die ik kan bieden”? en niet omgekeerd “wat kan de organisatie voor mij betekenen en hoe kan ik er het meeste voordeel uit halen.”
Wat betreft de hoognodige recruitering van vrijwilligers blijf ik van mening dat deze materie zowel op zonaal als lokaal niveau aangepakt moet worden waarbij een jaarlijkse aanwervingscampagne noodzakelijk is om voldoende instroom van nieuw bloed te garanderen. Het afstemmen met lokale besturen of werkgevers waarbij brandweervrijwilligers de toestemming krijgen om de werkplaats te verlaten voor dringende interventies, zou ook een grote meerwaarde betekenen voor de beschikbaarheid binnen de industriële uren.
De Hulpverleningszone.
“Wie elk jaar op deze zitting aanwezig is, weet dat we onze zone wel eens vergelijken met een schip. Het heeft de voorbije 10 jaar al wat meegemaakt, soms lag het voor anker, soms draaide het wat rondjes, af en toe werd er ook al eens vooruit gevaren, soms bevond het schip zich in dichte mist… Het voorbije jaar kwam ons schip in woelig water, of zeg maar in een stevige storm terecht! Toen we hier vorig jaar bij elkaar waren liet weinig vermoeden dat niet twee maar 4 gemeenten van onze zone groener gras gevonden hebben in andere oorden. De princiepsbeslissingen op de gemeenteraden van Wetteren en Wichelen op 19 en 20 december 2023 waren toch wel een verrassing te noemen.
De uittrede van deze 4 is een gevaarlijk precedent en brengt de organisatie, de rechtszekerheid en zelfs de bestaansreden van hulpverleningszones in het algemeen in het gedrang. De manier waarop gemeenten uit een hulpverleningszone kunnen stappen is eigenlijk slechts een administratieve formaliteit. Noch op provinciaal, noch op federaal niveau wordt stilgestaan bij de motivering en de mogelijke gevolgen die dit alles met zich meebrengt voor zowel de zones waaruit gemeenten vertrekken als de zones die er gemeenten bijkrijgen. Dit neigt naar shoppen om aan te sluiten bij de goedkoopste aanbieder of wanneer men het oneens is met het gevoerde beleid, dan trekt men er, om het in politieke termen te zeggen, de stekker uit, met alle mogelijke gevolgen van dien.
In ieder geval zaten we en zitten we nog steeds met de gebakken peren en is het moeilijk in te schatten hoeveel tijd er nog moet worden besteed om alles geregeld te krijgen. Ons schip liep averij op, een deel van de bemanning vluchtte weg met enkele reddingsbootjes en we kunnen nu niet anders dan zo snel mogelijk aanmeren in een veilige haven zodat de schade kan hersteld worden, we de werking en organisatie kunnen aanpassen waar nodig en de noodzakelijke stappen kunnen zetten om in de toekomst een moderne en performante hulpverlening te kunnen bieden aan de bevolking die we beschermen. Heel wat uitdagingen voor de nieuwe bestuursploegen die in de loop van volgende week worden geïnstalleerd in de steden en gemeenten.
De hele zone, en vooral wie er nog deel van uitmaakt op 1 januari 25, kijkt uit naar een nieuwe, constructieve en daadkrachtige manier van samenwerken. Het wordt een legislatuur van de waarheid voor zone Zuid-Oost. Een beleidsperiode waarin dringend belangrijke beslissingen dienen te worden genomen en een koers dient te worden uitgezet zodat ons schip eindelijk de juiste richting kan uitvaren. De uitbouw van een degelijk operationeel netwerk van brandweerposten met voldoende beroepspersoneel en vrijwilligers om onze brandweer- en ambulancezorg professioneel te kunnen uitvoeren op elk ogenblik.
Administratief ondersteunende diensten met een personeelsbezetting die berekend is op het werkvolume. U weet het burgemeester en u verdedigt dit ook bij uw collega’s, ons aanbod om samen met leden uit het managementteam en uiteraard samen met de zonecommandant met jullie samen te zitten, jullie te adviseren waar nodig en de beslissingsknopen te ontwarren, blijft geldig. Specifiek voor post Lede wordt het de legislatuur waarin het nu of nooit is om het licht op groen te zetten voor de bouw van een moderne, functionele brandweerkazerne aan de Hoogstraat. Heel wat werk aan de winkel dus in de komende weken, maanden en jaren. Dit werk zal de nodige moed vergen, er zal solidariteit nodig zijn tussen de verschillende partners en het zal geld kosten.
Tot slot zou ik in de eerste plaats de burgemeester, de dames en heren schepenen en de voorzitter van de gemeenteraad willen danken voor de goede samenwerking en prima verstandhouding tijdens de voorbije jaren en wens ik jullie deze week een mooie start met de nieuwe bestuursploeg. Het is vandaag ook de ideale gelegenheid om alle personeelsleden van onze brandweerzone te danken voor hun inzet en te feliciteren met wat het voorbije jaar werd verwezenlijkt in soms moeilijke omstandigheden. Heel speciaal dank aan alle leden van brandweerpost Lede om ons zo veel als mogelijk operationeel inzetbaar te houden en om de opdrachten die jullie werden toevertrouwd tot een goed einde te brengen. We zullen er alles aan doen om de samenhorigheid die altijd een sterke pijler in ons korps is geweest, opnieuw wat meer leven in te blazen. Ik hoop dan ook dat iedereen bereid is om dit op een positieve manier invulling te geven. Wie we hierbij zeker niet mogen vergeten zijn de bestuursleden van onze Vriendenkring. Dus ook aan hen hartelijk dank om regelmatig voor het ‘bindmiddel’ te zorgen tussen de leden van onze brandweerpost.
Burgemeester Geertrui Van De Velde (CD&V) was tijdens haar toespraak vol lof over de inzet en werk dat het brandweerkorps levert binnen de gemeente, maar was er duidelijk van bewust dat er tijd moet gemaakt worden voor de vernieuwing en uitbreiding van een nieuwe brandweerkazerne. “Als burgemeester wil ik van deze gelegenheid gebruikmaken om jullie, de brandweerlieden, te bedanken voor jullie onvermoeibare inzet, moed en professionaliteit. Elke dag staan jullie klaar om in te grijpen, ongeacht de omstandigheden. Of het nu gaat om het bestrijden van een grote brand, het redden van mensen uit gevaarlijke situaties, of het bieden van hulp bij ongevallen, jullie inzet is van onschatbare waarde voor onze gemeenschap. Jullie werk is vaak onzichtbaar, maar de impact is groot. Het vraagt moed om je leven in gevaar te brengen om anderen te helpen. Jullie optreden is altijd snel, doelgericht en effectief. Dit verdient niet alleen respect, maar ook diepe waardering”. Begon burgemeester Van De Velde haar toespraak.
“Naast het bestrijden van branden en het redden van levens, bieden jullie ook steun aan onze gemeenschap in tijden van crisis. Jullie zijn niet alleen brandweerlieden, maar ook mensen die klaarstaan om hun medemensen te helpen, of dat nu gaat om een brand, een medische noodsituatie of een andere ramp. Jullie vertegenwoordigen een sterke en betrouwbare pijler van veiligheid en zorg, en daar mogen we ontzettend trots op zijn. Jullie geven niet alleen tijd en energie aan de brandweer, maar brengen ook een passie en betrokkenheid die van onschatbare waarde is voor onze gemeenschap. Zonder jullie zou de brandweer niet kunnen functioneren zoals het nu doet. “Ik heb op het moment geanticipeerd en bevestigd dat we zeker de nood aan een nieuwe kazerne bevestigen. We zijn ons daarvan vanuit het CBS zeker bewust van en zullen dan ook hiervoor verder ijveren binnen de hulpverleningszone Zuid-Oost en streven om op de site naast het politiehuis dit te realiseren. Daar is deze locatie ook voorzien via het RUP.” Aldus burgemeester Van De Velde.
