Wat begon als een eenmalige hulpactie groeide in enkele jaren uit tot een professioneel georganiseerde noodhulporganisatie met internationale ambities. Brandweermannen Michael De Nijs (39) uit Lede, Yves De Vogelaere (51) uit Sint-Lievens-Houtem en Philip Arnauts (48), eveneens uit Lede, richtten samen Emergency Response Alliance Belgium (ERA-BE vzw) op. Met hun organisatie ondersteunen ze Portugese regio’s die zwaar getroffen worden door bosbranden en andere natuurrampen. Vandaag staan maar liefst 40 Belgische hulpverleners paraat om, indien nodig, binnen de 24 tot 48 uur richting Portugal te vertrekken.
Van een spontane hulpvraag tot een structureel engagement.
Het zaadje voor ERA-BE werd al in 2017 geplant. Toen kreeg brandweerman Michael De Nijs de vraag van collega’s of hij mee wilde trekken naar Portugal om te helpen bij de bestrijding van verwoestende bosbranden. “Die eerste week in Portugal was voor mij een openbaring,” vertelt Michael. “Ik heb er niet alleen geholpen waar ik kon, maar ook enorm veel mensen leren kennen. Je ziet daar van heel dichtbij wat natuurbranden kunnen aanrichten. Sindsdien is de drang om te blijven helpen alleen maar gegroeid.”
Michael trok de jaren nadien nog meerdere keren naar Portugal, telkens voor vooraf geplande hulpperiodes. Maar net dat systeem had zijn beperkingen. “Je weet nooit op voorhand wanneer bosbranden uitbreken. Soms was ik ter plaatse en regende het een hele week, waardoor er niets te doen was. Anderzijds kon je ook niet zomaar last minute vertrekken wanneer er wél zware branden waren. Met ERA-BE hebben we dat probleem structureel aangepakt.”
Zekerheid voor Portugal in het gevaarlijkste seizoen.
Met Emergency Response Alliance Belgium willen de Oost-Vlamingen vooral één ding bieden: zekerheid. “Met ERA-BE kunnen we Portugese regio’s garanderen dat ze gedurende een aantal weken in het meest risicovolle seizoen op ons kunnen rekenen,” legt Michael uit.
Momenteel is er een concreet akkoord voor Noord-Portugal. “We engageren ons om daar tien weken ondersteuning te bieden,” klinkt het. “Daarnaast kunnen we ook heel snel schakelen. Als we morgen een vraag krijgen om bijstand te leveren – met mensen of materiaal – dan kunnen wij binnen de 24 tot 48 uur vertrekken. Alles is juridisch geregeld, onze mensen zijn verzekerd en werken steeds onder leiding van de lokale brandweer, met goedkeuring van gemeente en provincie.”
Focus op natuur- en bosbranden.
De kernexpertise van ERA-BE ligt duidelijk bij natuur- en bosbrandbestrijding. Yves De Vogelaere was van bij het begin overtuigd van het idee. “Het initiatief kwam van Michael,” vertelt Yves. “Toen hij voorstelde om samen rond de tafel te zitten, heb ik geen seconde getwijfeld. We hebben elk onze kwaliteiten samengelegd en diezelfde avond nog besloten om een vzw op te richten.”
Volgens Yves is bosbrandbestrijding een vak apart. “Dat is totaal anders dan een woningbrand of de interventies die we hier dagelijks doen. Je hebt te maken met uitgestrekte gebieden, extreme hitte, snel wisselende windrichtingen en grote hoogteverschillen. Dat vraagt specifieke kennis, ervaring en materiaal.”
Snelle groei en groot engagement.
De opstart van ERA-BE ging opvallend snel. “Op enkele maanden tijd is alles in een stroomversnelling gekomen,” zegt Michael. “We zijn op zoek gegaan naar sponsors, hebben collega-brandweermannen aangesproken en gepolst naar hun interesse.” Het resultaat mag gezien worden: “We hadden al snel een honderdtal geïnteresseerden. Vandaag tellen we 40 effectieve leden die allemaal klaarstaan om in te springen zodra het nodig is.”
Enkele weken geleden trok het kernteam nog naar Portugal om alles officieel te regelen met de lokale overheden. “Voor ons eerste werkjaar hebben we een tien weken durende paraatheid afgesproken met de gemeente Paredes de Coura in Noord-Portugal,” verduidelijkt Michael. “Daarnaast is er ook een samenwerking met Penela, in Centraal-Portugal. Daar ligt de focus voorlopig meer op kennis- en materiaaluitwisseling, maar ook dat wordt verder geofficialiseerd.”
Lidgeld, sponsors en merchandising.
ERA-BE draait niet alleen op idealisme, maar ook op een stevige financiële structuur. “Onze leden betalen jaarlijks 350 euro lidgeld,” legt Yves uit. “Dat bedrag gebruiken we voor een deel van de reiskosten en de verzekeringen, maar het dekt lang niet alle uitgaven.”
Daarom ging de organisatie op zoek naar sponsors. “Dat is een bijzonder moeilijke oefening,” erkent Yves. “Het aantal sponsors is voorlopig nog beperkt. Om onze werking toch te kunnen garanderen, zijn we ook gestart met de verkoop van merchandising. En we blijven actief op zoek naar mensen en bedrijven die ons willen steunen.”
Duur materiaal en professionele uitrusting.
Een belangrijk kostenplaatje is de uitrusting van de manschappen. “Het is absoluut onze bedoeling om iedereen die naar Portugal vertrekt te voorzien van degelijke bosbrandkledij,” klinkt het. “Zo’n volledig bosbrandkostuum kost al snel 600 euro per persoon.”
Daar stopt het niet. “Elke week sturen we vijf mensen naar Portugal. Die kledij moet telkens terugkomen en professioneel gereinigd worden. Dat zijn kosten die snel oplopen, maar veiligheid staat voor ons altijd voorop.”
Onmisbare administratieve ruggengraat.
Achter de schermen is er één persoon zonder wie ERA-BE vandaag niet zou bestaan: Inge Van Mulders (41), de partner van Michael. “Met de manschappen zit het goed, maar zonder sterke administratie zou dit project nooit kunnen slagen,” benadrukt Yves. “Die pijler hebben we gevonden in Inge. Haar inzet is werkelijk onbetaalbaar.”
Inge bouwde de website, beheert het ledenbestand, regelt de merchandising, boekt vliegtickets, organiseert het verblijf ter plaatse en fungeert als aanspreekpunt voor iedereen. “Zonder haar was ERA-BE er vandaag simpelweg niet,” klinkt het unaniem.
Opleiding in samenwerking met brandweerschool PAULO.
Ook opleiding en voorbereiding krijgen veel aandacht. ERA-BE sloot een overeenkomst af met brandweerschool PAULO in Gent. “Dankzij PAULO kunnen we gebruikmaken van hun infrastructuur, voertuigen, kledij en materiaal,” zegt Yves. “Onze leden krijgen er een degelijke basisopleiding ‘natuurbrandbestrijding’.”
“Een bosbrand is een complexe materie,” vult Michael aan. “Je moet rekening houden met reliëf, vegetatie, weersomstandigheden en vooral wind. Die opleidingen vinden plaats in het voorjaar en we hebben ook eigen instructeurs binnen onze organisatie.”
Internationale erkenning in zicht.
De toekomst ziet er bijzonder veelbelovend uit. “Het doet enorm deugd om te zien hoe alles zo snel gegroeid is,” klinkt het bij het trio. “We zijn trots op wat we al bereikt hebben, maar dit is nog maar het begin.”
ERA-BE geniet intussen brede waardering, zowel in België als in Portugal. “Er zit zelfs een officiële internationale erkenning aan te komen,” besluiten Michael, Yves en Inge. “Dat is voor ons een enorme motivatie om ons hier voor de volle honderd procent voor te blijven inzetten.”
Meer informatie.
Wie meer wil weten over Emergency Response Alliance Belgium, sponsor wil worden of zich kandidaat wil stellen als lid, kan terecht op de website: https://www.era-be.com/nl/home/
