De gemeente Herzele beschikt over een uitgebreide inventaris van de voetpaden op haar grondgebied. Dat bleek tijdens de gemeenteraad, waar gemeenteraadslid Filip De Bodt (LEEF!) aan schepen van Openbare Werken Sabrina De Lange (CD&V) vroeg hoe het bestuur de toestand van de voetpaden opvolgt en of er een duidelijk plan bestaat om de slechtste stukken prioritair aan te pakken.
De vraag van De Bodt kwam er onder meer vanuit zijn eigen ervaringen als minder mobiele voetganger. Hij verwees naar een systeem waarmee de toestand van de Herzeelse wegen wordt opgevolgd en wilde weten of een gelijkaardig overzicht ook voor de voetpaden bestaat.
“Er werd ons ooit verteld dat er een systeem was dat de staat van de wegen in Herzele beschreef. Hebben wij dat ook voor voetpaden en hoe kunnen we daar kennis van nemen?”, vroeg De Bodt. “Ik weet sinds de laatste maanden hoe moeilijk het is om ze als minder mobiele mens te gebruiken. Bestaat er iets als een voetpadenplan met prioriteiten?”
Manuele inventaris van de voetpaden
Volgens schepen Sabrina De Lange beschikt Herzele inderdaad over een voetpadenplan. De gemeentelijke diensten hebben daarvoor een kaartlaag opgesteld waarop de voetpaden in de verschillende deelgemeenten worden weergegeven.
Die inventaris werd volgens de schepen manueel opgemaakt door de dienst Openbare Werken. Daarbij werd vooral gekeken naar twee belangrijke aspecten: de algemene toestand van de verharding en het mogelijke valgevaar voor voetgangers.
Op die manier probeert de gemeente een zo duidelijk mogelijk beeld te krijgen van de plaatsen waar problemen zijn. Het gaat dus niet alleen om voetpaden die er visueel minder verzorgd uitzien, maar vooral om situaties waarbij de veiligheid en de toegankelijkheid voor voetgangers in het gedrang kunnen komen.
“Herzele heeft zeker een voetpadenplan. We beschikken over een kaartlaag waarop de voetpaden in Herzele in beeld worden gebracht”, verduidelijkte De Lange.
“Die inventaris werd manueel opgemaakt door onze dienst Openbare Werken. Daarbij werd vooral gekeken naar de toestand van de verharding en het mogelijke valgevaar.”
Vier kleuren voor verschillende soorten ingrepen
De gemeente heeft de toestand van de voetpaden vervolgens vertaald naar een kleurensysteem. Die kleurcodes moeten de technische dienst helpen om snel te zien welke actie op een bepaalde locatie nodig is.
Een groene kleur betekent dat het voetpad in orde is en momenteel geen ingreep nodig heeft. Bij een oranje voetpad is er wel werk aan de winkel, maar moet het herstel door een aannemer worden uitgevoerd. Blauw geeft aan dat de eigen technische dienst het probleem kan aanpakken.
Daarnaast zijn er ook situaties waarbij een andere partner moet worden betrokken. Een rood aangeduid voetpad wijst op een herstel dat moet gebeuren in het kader van nutswerken. Bij een gele aanduiding moet Riopact worden betrokken.
Het kleurensysteem maakt het volgens De Lange mogelijk om niet alleen te zien waar problemen zijn, maar ook welk soort ingreep noodzakelijk is. De kaart fungeert daardoor als een praktisch hulpmiddel bij de planning van de werkzaamheden.
Niet zomaar een kaart
Het voetpadenplan is volgens het gemeentebestuur in de eerste plaats bedoeld als een intern werkinstrument voor de dienst Openbare Werken. De kaart kan worden beschouwd als een databank waarin de toestand van de verschillende voetpaden wordt bijgehouden.
Zo kan de gemeente opvolgen welke plaatsen onderhoud of herstelling nodig hebben en welke partij daarvoor verantwoordelijk is. Tegelijk biedt de inventaris een basis om keuzes te maken wanneer verschillende problemen tegelijk moeten worden aangepakt.
“Deze kaart is in de eerste plaats een praktisch werkinstrument voor onze dienst Openbare Werken”, aldus De Lange. “Het is eigenlijk een soort databank waarmee we kunnen opvolgen waar onderhoud of herstelling nodig is en welke aanpak daarvoor aangewezen is.”
Prioriteit voor schoolomgevingen en dorpskernen
Een inventaris maken is één zaak, maar uiteindelijk moet het gemeentebestuur ook beslissen waar eerst wordt ingegrepen. Niet elk voetpad kan immers gelijktijdig worden vernieuwd of hersteld.
Herzele zegt daarbij bewust bepaalde locaties voorrang te willen geven. Vooral voetpaden in schoolomgevingen en in de kernen van de verschillende deelgemeenten krijgen extra aandacht. Het zijn plaatsen waar doorgaans veel voetgangers passeren en waar een goede en veilige infrastructuur volgens het bestuur van groot belang is.
Ook voetpaden die er bijzonder slecht bij liggen en een duidelijk veiligheidsrisico vormen, worden prioritair bekeken.
Daarmee wil het gemeentebestuur vermijden dat herstellingen uitsluitend gebeuren op basis van toevallige meldingen of wanneer een probleem al lange tijd aansleept. De inventaris moet net helpen om de beschikbare middelen zo gericht mogelijk in te zetten.
Belang voor minder mobiele inwoners
Tijdens de gemeenteraad kwam ook de toegankelijkheid van de voetpaden nadrukkelijk aan bod. De vraag van Filip De Bodt maakte duidelijk dat een slecht voetpad voor sommige inwoners veel meer betekent dan alleen een ongemak.
Voor mensen met een beperkte mobiliteit kunnen losliggende tegels, verzakkingen, niveauverschillen of slecht aangelegde verhardingen immers een belangrijke hindernis vormen. Ook ouders met een kinderwagen en mensen die zich met een rollator of rolstoel verplaatsen, zijn sterk afhankelijk van een voetpad dat voldoende vlak, veilig en toegankelijk is.
De Lange erkent dat belang en benadrukt dat de gemeente bij de verdere aanpak niet alleen naar het uitzicht van de voetpaden kijkt, maar ook naar de veiligheid en toegankelijkheid van de publieke ruimte.
“Zeker voor minder mobiele mensen, ouders met een kinderwagen of mensen die zich met een rollator of rolstoel verplaatsen, is een goed en veilig voetpad ontzettend belangrijk”, stelde de schepen.
Stap voor stap naar betere toegankelijkheid
De gemeente wil de komende periode dan ook verder werken op basis van de bestaande inventaris. De kaart moet daarbij helpen om de beschikbare middelen en capaciteit zo efficiënt mogelijk te gebruiken.
Het bestuur spreekt niet over een onmiddellijke vernieuwing van alle voetpaden, maar over een stapsgewijze aanpak waarbij duidelijke prioriteiten worden gehanteerd. Daarbij worden zowel de locatie als de ernst van het probleem meegenomen.
“We willen daarom stap voor stap werk maken van een veilige en toegankelijke publieke ruimte”, zegt De Lange. “De inventaris helpt ons om dat niet lukraak, maar gericht en volgens duidelijke prioriteiten te doen.”
De discussie maakt tegelijk duidelijk dat de toestand van de voetpaden in Herzele voortaan beter in kaart is gebracht. Met de kleurgecodeerde inventaris beschikt de dienst Openbare Werken over een overzicht dat niet alleen problemen registreert, maar ook aangeeft welke oplossing aangewezen is en wie de werken moet uitvoeren.
Voor inwoners blijft daarmee vooral de vraag welke voetpaden wanneer effectief worden aangepakt. De gemeentelijke inventaris vormt alvast de basis daarvoor. De prioriteit ligt volgens het bestuur bij plaatsen waar veel voetgangers komen, met bijzondere aandacht voor schoolomgevingen, de dorpskernen en voetpaden waar de slechte toestand een concreet veiligheidsrisico vormt.
