Het historische Oud-Hospitaal in Geraardsbergen krijgt een grondige restauratie. Vlaanderen trekt daarvoor 637.500 euro uit via het Agentschap Onroerend Erfgoed. Het neogotische gebouw in de Grotestraat huisvest vandaag de Kunstacademie, maar kampt met ernstige problemen aan de daken. Die zijn niet langer volledig waterdicht, waardoor het historische interieur steeds meer gevaar loopt.
Met de Vlaamse subsidie kunnen verschillende noodzakelijke restauratiewerken worden uitgevoerd. Zo worden de daken aangepakt, net als de regenwaterafvoer, de dakkapellen en het metselwerk. De totale kostprijs van de restauratie wordt geraamd op ongeveer 1,5 miljoen euro. Vlaanderen neemt daarvan 42 procent voor zijn rekening. De resterende kosten worden gedragen door de stad Geraardsbergen.
Het is overigens niet de eerste keer dat Vlaanderen investeert in het historische gebouw. Eerder werd al 263.000 euro Vlaamse steun toegekend voor de restauratie van het Oud-Hospitaal.
Eeuwenoude geschiedenis
Het Oud-Hospitaal, officieel het voormalige Onze-Lieve-Vrouwhospitaal, is een van de meest bijzondere historische gebouwen van Geraardsbergen. Het complex in de Grotestraat kent een geschiedenis die teruggaat tot omstreeks 1100. Het ontstond dankzij de graven van Vlaanderen en groeide door de eeuwen heen uit tot een combinatie van ziekenhuis, klooster en zorginstelling.
Daarmee neemt het gebouw een belangrijke plaats in binnen de geschiedenis van Geraardsbergen én Vlaanderen. Het Oud-Hospitaal wordt beschouwd als een van de oudste en best bewaarde hospitaalcomplexen van Vlaanderen. De historische waarde van het gebouw is dan ook bijzonder groot.
Vandaag heeft het complex bovendien opnieuw een belangrijke maatschappelijke functie. In het historische decor krijgen leerlingen van de Kunstacademie les. De eeuwenoude architectuur vormt er dagelijks het decor voor kunstonderwijs, waardoor het gebouw niet alleen een monument uit het verleden is, maar ook vandaag volop wordt gebruikt.
Water vormt grootste bedreiging
De restauratie van de daken is dringend nodig. Wanneer water via een beschadigd of lekkend dak het gebouw binnendringt, kan dat op termijn zware gevolgen hebben voor zowel de historische constructie als het waardevolle interieur. Vocht kan immers leiden tot schade aan muren, plafonds, houten constructies en andere historische elementen.
Vlaams minister van Onroerend Erfgoed Ben Weyts (N-VA) benadrukt daarom het belang van snel ingrijpen. “In Geraardsbergen volgen de leerlingen van de Kunstacademie lessen in een decor dat recht uit het Verhaal van Vlaanderen komt. Dat willen we graag zo houden en daarom redden we dit Oud-Hospitaal nu van waterschade”, zegt Weyts.
Volgens de minister toont de situatie aan hoe belangrijk het is om historische gebouwen tijdig te onderhouden en te restaureren. “Er zijn al te veel monumenten helemaal kapotgegaan, omdat er niets gedaan werd aan binnensijpelend water. Dat gaan we hier niet laten gebeuren.”
De Vlaamse investering moet er dan ook voor zorgen dat de problemen bij de bron worden aangepakt en dat verdere schade aan het monument wordt voorkomen.
Stad blijft investeren in erfgoed
Ook in Geraardsbergen wordt de Vlaamse steun met tevredenheid onthaald. Schepen van Erfgoed Ann Panis (Anders) wijst erop dat de stad beschikt over een bijzonder rijk historisch patrimonium en dat het behoud daarvan een belangrijke verantwoordelijkheid vormt.
“Onze stad is op geschiedkundig vlak een echte parel in de Vlaamse Ardennen”, zegt Panis. “De stad blijft elk jaar investeren in de restauratie van ons erfgoed. Zo kunnen we aan de volgende generatie duidelijk maken dat ze deze erfgoedgebouwen moeten koesteren.”
De restauratie van het Oud-Hospitaal past daarmee binnen een bredere inspanning om waardevolle historische gebouwen in Geraardsbergen te bewaren. Het stadsbestuur wil ervoor zorgen dat monumenten niet alleen vandaag beschermd blijven, maar ook in de toekomst een plaats kunnen blijven innemen binnen het dagelijkse leven van de stad.
Erfgoed voor de toekomst
Met de restauratiewerken wordt niet alleen een eeuwenoud gebouw technisch hersteld. Ook het verhaal dat met het Oud-Hospitaal verbonden is, wordt veiliggesteld. Het complex heeft gedurende bijna een millennium verschillende functies vervuld en vormt een tastbare getuige van de ontwikkeling van zorg, religie en samenleving in Geraardsbergen.
Dat de Kunstacademie vandaag onderdak vindt in het historische gebouw, geeft het monument bovendien een nieuwe betekenis. Waar eeuwen geleden zieken en hulpbehoevenden werden verzorgd, komen vandaag leerlingen samen om zich creatief te ontwikkelen.
De investering van 637.500 euro moet ervoor zorgen dat die geschiedenis niet door waterschade wordt aangetast. Met de restauratie van de daken, regenwaterafvoer, dakkapellen en het metselwerk wordt een belangrijke stap gezet om het Oud-Hospitaal opnieuw voor vele jaren te beschermen.
De totale restauratie vertegenwoordigt een investering van ongeveer 1,5 miljoen euro. Dankzij de financiële steun van Vlaanderen en de bijdrage van de stad Geraardsbergen kan een van de belangrijkste historische gebouwen van de stad opnieuw toekomstbestendig worden gemaakt.
