De tuberculosesituatie in België en Vlaanderen blijkt volgens Vlaams Parlementslid Freija Van den Driessche aanzienlijk ernstiger dan tot nu toe werd aangenomen. Dat blijkt uit recente verslagen van de Risk Management Group (RMG), een groep van gezondheidsexperts die de evolutie van infectieziekten in kaart brengt. Volgens Van den Driessche schetsen de cijfers een verontrustend beeld van de epidemiologische situatie en duidt de RMG op een groeiend volksgezondheidsprobleem.
Sterke stijging van het aantal gevallen
Uit de gepresenteerde cijfers blijkt dat het aantal tuberculosegevallen in 2024 opliep tot 950. Voor 2025 wordt een verdere stijging verwacht, met meer dan 1.000 gevallen. Vooral niet-begeleide minderjarige jongeren uit de Hoorn van Afrika – waaronder Eritrea, Ethiopië, Somalië en Afghanistan – vallen op door een hoog aantal besmettingen.
Van den Driessche wijst erop dat de huidige cijfers het resultaat zijn van een combinatie van factoren. “De screening bij binnenkomst in België is sterk teruggevallen”, legt ze uit. Waar vroeger meer dan 80 à 90 procent van de nieuwkomers systematisch werd gescreend, ligt dat percentage nu rond de 50 procent. Deze daling wordt volgens haar veroorzaakt door de opvangcrisis. “Dat betekent dat een aanzienlijk deel van de risicopopulatie niet wordt onderzocht.”
Reactie van de minister
Minister van Welzijn Caroline Gennez (Vooruit) verwees vorig jaar in antwoorden op parlementaire vragen nog naar haar gevoel dat er voldoende werd ingezet op proactieve screening. Volgens Van den Driessche is de realiteit haar echter inmiddels voorbijgestreefd. “De cijfers tonen dat er dringend structurele maatregelen nodig zijn, en niet enkel symbolische initiatieven.”
Het gebrek aan actuele wetenschappelijke evaluaties bemoeilijkt een goed zicht op de situatie. Het laatste jaarverslag van het Expertisecentrum voor Respiratoire Gezondheid (VRGT) dateert van 2022, terwijl het meest recente tuberculoseregister uit 2023 stamt.
In haar antwoord benadrukt minister Gennez dat een nieuwe werkgroep ondertussen opgestart is, die voor het eerst vergaderde op 7 januari 2026. Daarnaast voorziet de minister een projectsubsidie van 130.015 euro voor een intercultureel bemiddelaar.
Structurele aanpak dringend nodig
Van den Driessche vindt dat deze maatregelen onvoldoende zijn. “Wanneer de Risk Management Group spreekt over een groeiend volksgezondheidsprobleem, een halvering van de screening en een mini-epidemie bij jongeren in transit, dan volstaat een intercultureel bemiddelaar niet”, zegt ze.
Volgens het parlementslid is er nood aan:
- Transparante en actuele cijfers over besmettingen,
- Structurele screening bij binnenkomst,
- Een geïntegreerde aanpak waarbij registratie, opvang en medische controle op één locatie plaatsvinden.
“Alleen op die manier kunnen we de verspreiding van tuberculose effectief bestrijden en een serieuze volksgezondheidsdreiging voorkomen”, besluit Van den Driessche.
