Treinreizigers met een beperkte mobiliteit krijgen opnieuw meer mogelijkheden om comfortabel en veilig met de trein te reizen. Sinds eind vorig jaar kunnen zij in 24 bijkomende Belgische stations assistentie aanvragen. Daarmee breidt NMBS voor het tweede jaar op rij het netwerk van stations met assistentie verder uit. In totaal is assistentie vandaag mogelijk in 174 stations verspreid over het hele land. Onder de nieuw toegevoegde haltes bevindt zich ook station Hillegem, een kleine maar historisch beladen spoorweghalte langs spoorlijn 89 (Denderleeuw – Kortrijk).
Tweede jaar op rij uitbreiding van assistentie.
De uitbreiding past binnen een duidelijke en volgehouden strategie van NMBS om het spoorverkeer toegankelijker te maken voor iedereen. Ook in 2024 werden al 24 bijkomende stations opgenomen in het assistentienetwerk. En de ambitie stopt daar niet: ook in de komende jaren wil NMBS het aantal stations waar assistentie mogelijk is verder uitbreiden.
Dat station Hillegem in deze lijst is opgenomen, is opvallend. Het gaat immers om een uiterst bescheiden halte zonder loketten en met zeer beperkte voorzieningen. Toch toont NMBS met deze beslissing aan dat ook kleinere stations niet uit de boot vallen in het streven naar inclusieve mobiliteit.
Station Hillegem: klein, eenvoudig en historisch.
Station Hillegem is gelegen in de gelijknamige deelgemeente van Herzele, langs spoorlijn 89. Het station beschikt niet over loketten en behoort tot de categorie van onbemande haltes. Die eenvoud is geen toeval, maar het resultaat van een lange geschiedenis waarin Hillegem lange tijd nauwelijks een rol speelde in het spoorverkeer.
Toen in 1868 de spoorlijn tussen Denderleeuw en Kortrijk werd aangelegd, werd Hillegem aanvankelijk niet weerhouden voor een station. De gemeente was klein en het nabijgelegen Herzele lag op slechts enkele kilometers afstand. Pas in 1895 kwam er een stopplaats, zij het zonder stationsgebouw en dus ook zonder loket. Die minimalistische aanpak is sindsdien grotendeels behouden gebleven.
Doorheen de jaren veranderde er weinig aan het station. Tot op vandaag is Hillegem een zeer beperkte halte, nagenoeg zonder voorzieningen. Sinds 1994 wordt het station bovendien niet meer bediend in het weekend, wat de rol van Hillegem als lokale pendelhalte nog verder heeft ingeperkt.
Infrastructuur: functioneel maar sober.
Tot 2010 beschikte station Hillegem slechts over twee onverharde perrons, waarop Infrabel enkele eenvoudige schuilhuisjes had geplaatst. In dat jaar werden de perrons echter grondig aangepakt: ze werden verhard en verhoogd tot de nieuwe standaardhoogte van 76 centimeter, wat een belangrijke stap betekende voor het instapcomfort en de veiligheid van reizigers.
De perrons bevinden zich in een zogenaamde bajonetligging. Dat betekent dat ze schuin tegenover elkaar liggen, aan weerszijden van de overweg. Deze configuratie zorgt ervoor dat de overweg minder lang gesloten blijft wanneer een trein halt houdt in het station. Om de sporen over te steken is er geen aparte infrastructuur voorzien; reizigers maken gebruik van de overweg.
Qua voorzieningen blijft het aanbod beperkt. Er is een overdekte fietsstalling, maar voor auto’s zijn er geen parkeerfaciliteiten. Bestuurders moeten uitwijken naar omliggende straten, want vlak bij het station parkeren is onmogelijk.
Ooit bijna gesloten.
In 2011 dook station Hillegem samen met Welle – eveneens op spoorlijn 89 – op in de lijst van ‘mogelijk te sluiten stopplaatsen’. Reden: minder dan 70 reizigers per dag maakten gebruik van de halte. Dat gebeurde opvallend genoeg ondanks de investeringen in de perrons het jaar voordien. Uiteindelijk bleef het station behouden, en vandaag krijgt het zelfs een nieuwe betekenis binnen het toegankelijkheidsbeleid van NMBS.
Hoe werkt de assistentie?
De assistentie in de nieuw toegevoegde stations, waaronder Hillegem, wordt op twee manieren georganiseerd. Enerzijds zijn er mobiele teams die reizigers met een beperkte mobiliteit begeleiden in het station zelf. Anderzijds kunnen onder meer rolstoelgebruikers rekenen op de hulp van de treinbegeleider, op voorwaarde dat de trein is uitgerust met een oprijplaat.
In 2025 werd in totaal 57.000 keer assistentie aangevraagd bij NMBS. Reizigers kunnen assistentie aanvragen tot 24 uur op voorhand. Voor rechtstreekse reizen tussen de 41 grootste stations volstaat zelfs een aanvraag tot 3 uur op voorhand. Aanvragen kan via verschillende kanalen: telefonisch, via de website, via de NMBS Assist App, en zelfs via Facebook en WhatsApp.
Voor iedereen die het nodig heeft.
Assistentie is er lang niet alleen voor rolstoelgebruikers. Ook slechtzienden, ouderen en reizigers die tijdelijk minder mobiel zijn – bijvoorbeeld door een gebroken been – kunnen gebruikmaken van de dienstverlening. NMBS benadrukt daarmee dat toegankelijkheid geen nicheverhaal is, maar een basisrecht voor een brede groep reizigers.
Op weg naar zelfstandig reizen voor iedereen.
Hoewel assistentie een cruciale rol blijft spelen, kijkt NMBS verder. Het uiteindelijke doel is dat iedereen zelfstandig, en dus zonder assistentie, de trein kan nemen. Toegankelijkheid van het openbaar vervoer is één van de absolute prioriteiten binnen het investeringsbeleid van de spoorwegmaatschappij.
Tegen 2032 investeert NMBS enkele miljarden euro’s in de vernieuwing van stations en rollend materieel. Elke nieuwe trein zal voortaan uitgerust zijn met minstens één autonome toegang. Die heeft dezelfde instaphoogte als de nieuwe perrons en beschikt over een trede die automatisch naar buiten schuift om de afstand tussen trein en perron te overbruggen.
Ook de stations zelf worden aangepast. In de afgelopen vijf jaar werden al meer dan vijftig stations autonoom toegankelijk gemaakt. Vandaag staat de teller op 132, en tegen 2032 moeten dat er 176 zijn, zoals vastgelegd in het Openbaredienstcontract tussen NMBS en de Belgische Staat. Een station is autonoom toegankelijk wanneer elk perron bereikbaar is via een lift of helling, de perrons verhoogd zijn, er geleidelijnen voor slechtzienden aanwezig zijn en minstens één vlot bereikbare ticketautomaat beschikbaar is.
Een kleine halte met een grote betekenis.
Dat station Hillegem vandaag deel uitmaakt van het assistentienetwerk, is symbolisch belangrijk. Het toont aan dat ook kleinere, landelijke haltes meetellen in de ambitie om het spoorverkeer toegankelijk te maken voor iedereen. Voor de reizigers van Hillegem betekent het een duidelijke stap vooruit: meer zekerheid, meer comfort en vooral meer zelfstandigheid in het dagelijkse verplaatsingsverhaal.
