De Leedse kerkraad draagt niet alleen zorg voor de historische Sint-Martinuskerk in Lede, die de voorbije 35 jaar met veel inzet en respect voor het erfgoed prachtig werd gerestaureerd. Daarnaast staat de kerkraad ook in voor het beheer van verschillende kapellen die verspreid liggen over de parochie en de gemeente. Stap voor stap worden ook deze kleine religieuze monumenten onderhouden en gerenoveerd.
Na de heraanleg van de rondgang rond de Grote Kapel – inmiddels 400 jaar oud – vorig jaar, was het dit jaar de beurt aan de Sint-Jozefskapel, ook wel de Kapel van de Vogelenzang genoemd. Deze kapel ligt op de oostelijke grens van de gemeente, op enkele kilometers van het centrum van Lede. Ondanks haar afgelegen ligging is ze bij veel inwoners bekend. Velen rijden er dagelijks voorbij langs de drukke steenweg of passeren er tijdens een wandeling in de groene omgeving.
Bedevaarttraditie
De kapel heeft ook een bijzondere plaats in het lokale geheugen. Tot begin jaren tachtig trokken de katholieke scholen uit de buurt er in de maand maart naartoe op bedevaart. Die uitstappen kregen een bijna ritueel karakter. Na het bezoek aan de kapel volgde vaak nog een omweg langs een tijdelijk opgesteld snoepkraam, waar vooral de geglazuurde appelen erg populair waren – vasten of geen vasten.
Die traditie verdween in de loop der jaren, maar de kapel zelf bleef bestaan en vormt nog steeds een stille plek van bezinning.
Historische wortels
Boven de ingang van de kapel staat op een gedenksteen te lezen: “Gebouwd in 1885 – herbouwd in 1959”. Het was pastoor Joannes Baptista Bral, die van 1872 tot 1891 pastoor was in Lede, die de oorspronkelijke kapel liet optrekken. Voor dat doel kocht hij zelfs persoonlijk een stuk weidegrond.
Waarom hij precies een Sint-Jozefskapel wilde bouwen en waarom net op deze uithoek van de parochie, is in de loop der tijd verloren gegaan. Na zijn overlijden werden zowel de grond als de kapel verkocht aan zijn opvolger, pastoor Ivo Fivez. Na diens dood kwam het gebouw in handen van opeenvolgende generaties erfgenamen.
In 1962 schonken die erfgenamen de kapel uiteindelijk aan de kerkfabriek. Intussen was de oorspronkelijke kapel al verdwenen: in 1959 werd ze afgebroken omdat ze te bouwvallig was geworden. Op dezelfde plaats verrees een nieuwe kapel, die een jaar later plechtig werd ingezegend.
Opnieuw als nieuw
De voorbije weken kreeg de Sint-Jozefskapel opnieuw de nodige aandacht. In opdracht van de kerkfabriek werd het gebouw zowel binnen als buiten volledig herschilderd. Sinds vorige week staat de kapel er opnieuw te blinken, alsof ze pas gebouwd werd.
De timing is niet toevallig. Maart staat traditioneel bekend als de Jozefmaand, en in die periode blijft de kapel elke dag open voor bezoekers.
Dat kan dankzij de inzet van enkele trouwe vrijwilligers. Gebuur Octaaf zorgt er al vele jaren voor dat de kapel dagelijks toegankelijk blijft. Daarnaast nemen vrijwilligster Hilda en haar dochter het poetswerk voor hun rekening en vullen ze regelmatig de voorraad kaarsjes aan.
Stilte en ontmoeting
Voor Geert De Kerpel van de kerkraad bracht een kort bezoek aan de vernieuwde kapel een bijzonder moment van reflectie.
“Toen ik de kapel op de middag even bezocht, overviel me de gedachte of alle inspanningen die we ons de voorbije weken hebben getroost wel de moeite waard waren,” vertelt hij. “Met alle ellende in de wereld, dichtbij en veraf, en nu ook nog eens de spanningen in het Midden-Oosten. Zijn er geen belangrijkere uitdagingen om tijd en aandacht aan te besteden?”
Maar het antwoord kwam onverwacht snel.
“Tijdens het kwartiertje dat ik er bleef, zag ik zes mensen de kapel binnenkomen, los van elkaar. Geïnteresseerd keken ze rond. Twee koppels spraken zachtjes met elkaar en een van hen begon een gesprek met de oudere dame die er al zat. Iedereen stak een kaarsje aan en ging even zitten, stil voor zich uitkijkend, misschien ook biddend.”
De oudere dame begon spontaan een stukje van haar levensverhaal te vertellen, zomaar, tegen onbekenden.
“Toen besefte ik opnieuw dat er nog zoveel schoonheid, goedheid en waarheid bestaat in alle stilte, ver weg van camera’s en grote woorden,” besluit De Kerpel. “Het zijn echte, diepe en authentieke momenten. Ik reed nadien dankbaar terug naar mijn thuiskantoor.”
