Ter gelegenheid van het 150-jarig bestaan van de Vrijwillige Brandweer van Aalst verschijnt een bijzonder wandelboek dat de lezer meeneemt langs plaatsen waar de geschiedenis van de stad letterlijk in vlammen opging. Het boek belicht niet alleen de grootste branden die Aalst door de jaren heen hebben getroffen, maar brengt ook een eerbetoon aan de mannen en vrouwen van de brandweer die al anderhalve eeuw klaarstaan om levens, woningen en erfgoed te beschermen.
Grote stadsbranden blijven vaak generaties lang in het collectieve geheugen gegrift. Niet alleen door hun spectaculaire karakter, maar vooral door de menselijke drama’s die ermee gepaard gaan. Achter elke brand schuilen verhalen van verloren woningen, vernielde bezittingen, verdwenen herinneringen en soms ook kostbaar historisch erfgoed dat voorgoed verloren ging. Tegelijk groeit bij dergelijke rampen telkens opnieuw het respect voor de brandweerlieden die met gevaar voor eigen leven grotere rampen weten te voorkomen en mensen én dieren in veiligheid brengen.
Dat eerbetoon krijgt extra betekenis nu de Vrijwillige Brandweer van Aalst haar 150ste verjaardag viert. In 1876 nam het vrijwilligerskorps de fakkel over van de oude brandweerorganisatie. Bijna een eeuw later, in 1975, gingen de vrijwilligers samenwerken met het nieuwe Aalsterse beroepskorps, waardoor de brandbestrijding in de stad een nieuwe fase inging.
Ook de uitrusting van de brandweer kende in die anderhalve eeuw een indrukwekkende evolutie. Waar vroeger leren emmers, handpompen en eenvoudige blusmiddelen volstonden, beschikt de brandweer vandaag over moderne tankwagens, ladderwagens en gespecialiseerd interventiematerieel. Ook de kazernes evolueerden mee met hun tijd. Van kleine spuithuizen groeiden ze uit tot volwaardige brandweerposten, al is ook de huidige kazerne in de Vrijheidstraat ondertussen aan vervanging toe.
Het wandelboek gidst de lezer langs het historische centrum van Aalst en laat hen kennismaken met plaatsen waar verwoestende branden woedden, maar ook met locaties waar de brandweer doorheen de geschiedenis haar thuisbasis had. Op die manier worden geschiedenis, erfgoed en brandweertraditie op een toegankelijke manier met elkaar verbonden.
Daarnaast bevat het boek ook een aantal opmerkelijke verhalen die buiten het wandelparcours vallen. Zo komen onder meer de brand van de bloemenveiling, de verwoestende brand in cinema Botanique en het opzettelijk in brand steken van de barakken van Mijlbeek aan bod, een opmerkelijke gebeurtenis waarbij de brandweerlieden zelf betrokken waren.
Een bijzonder aspect van het werk zijn de persoonlijke getuigenissen van de drie auteurs. Dirk blikt terug op een traumatische gebeurtenis uit 1974, Jan vertelt over ingrijpende ervaringen uit 1981 en 2007, terwijl David de gebeurtenissen van 1995 opnieuw beleeft. Hoewel hun verhalen zich over verschillende decennia uitstrekken, delen ze één gemeenschappelijke rode draad: telkens speelde de brandweer een cruciale rol.
Met deze uitgave brengen de auteurs niet alleen de geschiedenis van de Aalsterse brandweer en enkele van de meest ingrijpende brandrampen uit de stad in beeld, maar schetsen ze ook een menselijke geschiedenis van moed, verlies, solidariteit en doorzettingsvermogen. Het boek vormt daarmee zowel een historisch document als een passend eerbetoon aan 150 jaar brandweerengagement in Aalst.
