De jeugdraden uit de Vlaamse Ardennen vragen Vlaams minister van Mobiliteit Annick De Ridder (N-VA) om de besparingen op het busvervoer te herbekijken. Door de geplande inkrimping van het aanbod dreigen jongeren steeds moeilijker hun school, hogeschool of universiteit te bereiken. Vooral de verbindingen met Gent, waar heel wat jongeren uit de regio studeren, baren de ondertekenaars van een open brief zorgen.
Volgens de jeugdraden worden in de vervoerregio Vlaamse Ardennen 23 van de 46 buslijnen geschrapt of aangepast. De gevolgen daarvan kunnen volgens hen bijzonder groot zijn voor jongeren die afhankelijk zijn van het openbaar vervoer om zich te verplaatsen. Ze vragen de minister daarom om de getroffen verbindingen opnieuw onder de loep te nemen en meer rekening te houden met de noden van jongeren in landelijke gebieden.
Studiekeuze mag niet afhangen van busverbindingen
De bereikbaarheid van onderwijsinstellingen is een van de belangrijkste bezorgdheden in de open brief. Heel wat jongeren uit de Vlaamse Ardennen trekken naar Gent om er aan een universiteit of hogeschool te studeren. Minder busverbindingen kunnen leiden tot langere reistijden, duurdere alternatieven of zelfs de noodzaak om op kot te gaan.
Dat laatste is volgens de jeugdraden niet voor iedereen financieel haalbaar. Ze benadrukken dat niet alle jongeren over een auto of rijbewijs beschikken en dat ook niet iedereen op ouders kan rekenen om hen dagelijks naar school of de campus te brengen. “Een studiekeuze mag niet afhangen van de bereikbaarheid van een campus”, klinkt het in de brief. De ondertekenaars waarschuwen bovendien dat jongeren met een beperking nog sterker afhankelijk kunnen zijn van het openbaar vervoer.
Meer dan alleen vervoer naar school
De impact van de besparingen reikt volgens de jeugdraden verder dan het onderwijs. Jongeren gebruiken de bus ook om naar hobby’s, sportclubs, jeugdwerkactiviteiten en culturele evenementen te gaan. Daarnaast is het openbaar vervoer belangrijk voor studentenjobs, winkelbezoeken, medische afspraken en sociale contacten met vrienden.
Wanneer verbindingen verdwijnen of minder frequent worden, dreigen jongeren volgens de initiatiefnemers minder kansen te krijgen om zelfstandig deel te nemen aan het maatschappelijke leven. Vooral in landelijke gemeenten, waar afstanden groter zijn en alternatieven vaak beperkter zijn, kan dat zwaar doorwegen.
De jeugdraden vrezen dan ook dat de kloof tussen jongeren in steden en op het platteland groter wordt. Minder openbaar vervoer kan niet alleen de zelfstandigheid van jongeren beperken, maar ook het risico op sociaal isolement verhogen. “Niet alle jongeren beschikken over een auto, een rijbewijs of ouders die vervoer kunnen voorzien. Jongeren met een beperking zijn nog afhankelijker van openbaar vervoer”, benadrukken de ondertekenaars.
Fysieke ontmoetingen blijven belangrijk
De open brief wijst ook op het belang van openbaar vervoer voor het sociale welzijn van jongeren. Hoewel contacten steeds vaker via sociale media en onlineplatformen verlopen, blijven fysieke ontmoetingen volgens de jeugdraden essentieel voor de persoonlijke ontwikkeling en sociale vaardigheden.
Een goede busverbinding maakt het mogelijk om vrienden te ontmoeten, deel te nemen aan het verenigingsleven en zelfstandig activiteiten buitenshuis te ondernemen. Wanneer die mogelijkheden wegvallen, dreigen jongeren in landelijke gebieden minder gemakkelijk aansluiting te vinden bij het sociale en culturele leven.
De ondertekenaars pleiten daarom voor een mobiliteitsbeleid dat niet uitsluitend rekening houdt met efficiëntie en besparingen, maar ook met de maatschappelijke rol van openbaar vervoer.
Oproep tot overleg met jongeren
De jeugdraden vragen minister Annick De Ridder om de geschrapte en beperkte busverbindingen in de Vlaamse Ardennen opnieuw te bekijken. Daarnaast willen ze dat er meer wordt geïnvesteerd in de bereikbaarheid van landelijke regio’s en dat jongeren en lokale organisaties nauwer worden betrokken bij beslissingen over mobiliteit.
De open brief wordt breed gedragen. Naast de jeugd- en mobiliteitsraad van Zwalm ondertekenden ook de Vlaamse Jeugdraad en jeugdraden uit Geraardsbergen, Horebeke, Wortegem-Petegem, Zottegem, Herzele, Oosterzele, Lierde, Ronse, Sint-Lievens-Houtem, Kluisbergen, Brakel, Kruisem en Oudenaarde het schrijven.
Jeugdraad Zwalm nam het initiatief voor de actie. De ondertekenaars nodigen de minister uit voor een gesprek om de problemen en mogelijke oplossingen samen te bespreken. Daarbij stellen ze een concreet voorstel voor: samen met jongeren de bus nemen van Zwalm naar Gent. Zo willen ze de minister zelf laten ervaren welke rol het openbaar vervoer speelt in het dagelijkse leven van jongeren uit de Vlaamse Ardennen en welke gevolgen een verminderd aanbod kan hebben.
Met hun open brief hopen de jeugdraden het debat over de besparingen opnieuw aan te zwengelen. Hun boodschap is duidelijk: ook jongeren uit landelijke gemeenten moeten zich vlot en betaalbaar kunnen verplaatsen, zonder dat hun studiekeuze, sociale contacten of deelname aan het verenigingsleven in het gedrang komen.
