De archeologiedienst SOLVA richt zich tot de inwoners van het centrum van Aalst met een opvallende vraag: wie ooit in zijn tuin of omgeving een oud medaillon heeft gevonden, wordt gevraagd dit te melden. De oproep volgt op een bijzondere vondst die archeologen twee jaar geleden deden op de Pupillensite in het hart van de stad. Daar werd een 16e-eeuwse gietvorm ontdekt waarmee medaillons werden gemaakt. Opmerkelijk genoeg bleven de medaillons zelf echter onvindbaar.
Gietvorm met uitzonderlijk verhaal.
Tijdens een proefputtenonderzoek op de Pupillensite, in opdracht van stad Aalst, stootten de archeologen van SOLVA op de unieke vondst. “De gietvorm kwam tevoorschijn in een kuil die gevuld was met afval uit de tweede helft van de 16e eeuw”, vertelt Wouter De Mayer, archeoloog bij SOLVA. “Normaal gezien vinden we enkel de medaillons zelf, en zelden of nooit de gietvorm waarmee ze werden vervaardigd. Hier gebeurde dus net het omgekeerde. Dat maakt de vondst bijzonder waardevol.”
Hoewel er geen enkele munt opdook, konden onderzoekers dankzij de afdruk in de gietvorm reconstrueren hoe de medaillons er hebben uitgezien. Op de voorkant prijkt een ezel die een ‘Maria met Kind’ draagt, terwijl de achterzijde graanhalmen toont met daarbij de tekst: ‘Te Liekerk in [Devoes?]’.
Link met Liedekerke en Aalst.
De symboliek op de gietvorm is geen toeval. Ze verwijst rechtstreeks naar het karmelietessenklooster Onze-Lieve-Vrouw ter Muylem, oorspronkelijk gelegen in Liedekerke. Dat klooster werd in 1497 naar Aalst verplaatst. “De medaillons waren religieuze souvenirs voor pelgrims die Onze-Lieve-Vrouw ter Muylem kwamen vereren”, legt De Mayer uit. “Ze namen deze mee als herinnering aan hun bedevaart. Daarom is het perfect mogelijk dat dergelijke medaillons niet enkel in Aalst, maar ook ver daarbuiten zijn terug te vinden.”
Belang voor historisch onderzoek.
Indien archeologen erin slagen om originele medaillons terug te vinden, kan dat een schat aan informatie opleveren over het religieuze en sociale leven van de 16e eeuw. “Als we weten waar die medaillons zijn terechtgekomen, kunnen we nog beter reconstrueren hoe mensen leefden, welke routes pelgrims volgden en hoe devotie zich verspreidde”, aldus De Mayer.
Oproep aan inwoners.
Met de huidige oproep hoopt SOLVA dat inwoners in Aalst en omstreken hun zolder, tuin of oude erfstukken eens onder de loep nemen. “Misschien hebt u of een van uw voorouders ooit een dergelijk medaillon opgeraapt of bewaard zonder te weten waar het precies vandaan kwam”, klinkt het.
Wie een mogelijk exemplaar bezit of terugvindt, wordt gevraagd een duidelijke foto te nemen en die door te sturen naar SOLVA. De archeologische dienst benadrukt dat het niet de bedoeling is om eigendommen in te nemen, maar enkel om de vondst wetenschappelijk in kaart te brengen.
Met een beetje geluk kan zo een eeuwenoude Aalsterse religieuze traditie verder ontsluierd worden, dankzij de medewerking van de inwoners zelf.
