De plannen om op een historische site op zoek te gaan naar overblijfselen uit de Tweede Wereldoorlog, hebben onverwacht de aandacht getrokken van de Vlaamse erfgoeddiensten. Op het terrein bouwden de Duitse bezetters destijds verschillende schuilplaatsen, die onderling met elkaar verbonden waren. Vanuit het gebouw, dat vandaag dienstdoet als basisschool, werden de activiteiten georganiseerd.
De vrijwilligers die het project op poten zetten, hadden voor de werkzaamheden een graafmachine voorzien om de zwaarste graafwerken uit te voeren. De bedoeling was om de rest van het werk grotendeels met de hand en traditioneel gereedschap voort te zetten.
De plannen bleven echter niet onopgemerkt. Nadat het erfgoedproject in de media aan bod kwam, raakte ook de Vlaamse Dienst Onroerend Erfgoed op de hoogte van de geplande werkzaamheden. Daar klinkt bezorgdheid over de mogelijke historische waarde van de ondergrondse restanten.
Erfgoedexperts willen vermijden dat sporen verdwijnen
Bij de Dienst Onroerend Erfgoed benadrukken ze dat ook militaire constructies uit de twee wereldoorlogen onder de noemer archeologisch erfgoed vallen. “We vielen uit de lucht over deze opgraving”, klinkt het daar. “Het klinkt misschien vreemd, maar sites uit de Eerste en de Tweede Wereldoorlog beschouwen we als archeologisch. Het is belangrijk dat opgravingen met kennis gebeuren, zodat er geen sporen verloren gaan.”
De tussenkomst van de erfgoeddienst zorgt ervoor dat de geplande werkzaamheden opnieuw tegen het licht worden gehouden. Schepen Ann Panis (Anders) laat weten dat de stadsdiensten momenteel onderzoeken hoe de situatie is ontstaan en welke stappen nodig zijn om het project op een correcte manier te laten verlopen.
Een mogelijke oplossing is de inschakeling van Solva. Die intergemeentelijke archeologische dienst ondersteunt verschillende lokale besturen en zou eventueel deskundige begeleiding kunnen voorzien tijdens de opgravingen. “We weten ook niet hoe dit is kunnen gebeuren, dat zijn we nu verder aan het uitzoeken”, reageert Panis.
Vrijwilligers wachten op duidelijkheid
Bij de initiatiefnemers is er vooral onbegrip over de ontstane situatie. Delanoitte wijst erop dat op het terrein voorlopig vooral aarde en allerlei afvalresten te vinden zijn. Volgens hem gaat het grotendeels om materiaal dat in de jaren zestig en zeventig op de site werd achtergelaten.
“We begrijpen er alleszins niets van”, klinkt het. De vrijwilligers hopen dat er snel duidelijkheid komt over de verdere aanpak. Ze willen het project immers graag voortzetten en tot een goed einde brengen.
Het uiteindelijke doel blijft om de historische plek opnieuw toegankelijk te maken en de sporen van het oorlogsverleden zichtbaar te krijgen. Daarvoor zal nu eerst moeten worden uitgeklaard onder welke voorwaarden de opgravingen kunnen plaatsvinden, zodat het historische erfgoed niet verloren gaat.
