Aan de voordeur van de Fonteintjesmolen in Meerbeke hangt sinds kort een rouwband. Geen teken van een overlijden, maar een symbolisch protest tegen de geplande besparingen op cultuur en erfgoed. Met de actie wil de molenwereld duidelijk maken dat de gevolgen van de Vlaamse besparingsplannen volgens haar veel verder kunnen reiken dan de werking van afzonderlijke organisaties.
De actie is een initiatief van Molenforum Vlaanderen, de overkoepelende organisatie die de molenwereld vertegenwoordigt. Ook de drie molens in Ninove sluiten zich bij het protest aan. Bij windmolens worden de wieken in rouwstand gezet. Watermolens kunnen uiteraard geen gebruikmaken van die symboliek. Daarom hangt aan de Fonteintjesmolen een zwart rouwbandje aan de molendeur.
Volgens Molenforum Vlaanderen wil de actie vooral de aandacht vestigen op het vele werk dat nodig is om het Vlaamse molenerfgoed in stand te houden. Vrijwillige molenaars en eigenaars investeren volgens de organisatie vaak eigen tijd en middelen in het onderhoud en de werking van wind- en watermolens.
“De molenwereld weet uit ervaring hoeveel zorg, kennis en engagement nodig zijn om erfgoed levend te houden”, klinkt het. “Vrijwillige molenaars en moleneigenaars zetten zich vaak op eigen kosten in voor het behoud en de werking van wind- en watermolens. Ze houden niet alleen monumenten in stand, maar geven ook eeuwenoude kennis en ambachten door aan nieuwe generaties.”
De sector wijst er tegelijk op dat molenaars en eigenaars niet alleen staan. Provinciebesturen, erfgoedcellen, musea en gespecialiseerde organisaties zoals Mola Molencentrum ondersteunen de werking. Daarnaast zijn tal van medewerkers dagelijks bezig met onder meer onderzoek, registratie, collectiebeheer, publiekswerking en kennisoverdracht.
Volgens Molenforum Vlaanderen dreigt net dat ondersteunende netwerk door de besparingen verzwakt te raken. “Wanneer die ondersteuning wordt afgebouwd, wordt dus veel meer dan één organisatie of één erfgoedtak getroffen. Het hele netwerk verzwakt”, stelt de organisatie.
Voor Oost-Vlaanderen ziet het Molenforum daarbij een bijzonder concreet risico. De Vlaamse ondersteuning van de provinciale erfgoedwerking dreigt volgens de organisatie volledig weg te vallen. Daardoor zou ook de werking van Mola Molencentrum onder druk kunnen komen te staan.
Met het rouwbandje aan de ingang wil de Fonteintjesmolen daarom een zichtbaar signaal geven. Waar de wieken van windmolens elders in Vlaanderen symbolisch tot stilstand worden gebracht, staat aan de Meerbeekse watermolen de rouwband voor dezelfde boodschap: de molenaars en erfgoedvrijwilligers vrezen dat besparingen niet alleen gevolgen hebben voor instellingen, maar ook voor het dagelijkse werk dat nodig is om eeuwenoud erfgoed levend te houden.
