De Koninklijke Boom- en Bloemteeltkring Wetteren mag dit jaar een bijzonder jubileum vieren: 150 jaar inzet voor de tuinbouwsector. Daarmee behoort de vereniging tot de oudste en meest invloedrijke verenigingen van Wetteren. Wat in 1876 begon als een lokale initiatiefgroep van boomtelers en bloemisten, groeide uit tot een institutionele speler die mee aan de wieg stond van de professionele tuinbouwopleiding in de regio en ver daarbuiten.
Van Papeleu’s erfenis tot georganiseerde kennisdeling
De geschiedenis van de kring gaat terug tot na het overlijden van Adolf Papeleu in 1859, de man die in Wetteren en omstreken de fundamenten legde van de rozen- en boomteelt. Zijn werk inspireerde tuinbouwer Constant Kerkvoorde en enkele collega’s om in 1876 de vereniging ‘Boomtelers en bloemisten Papeleu’s Hofbouwkring’ op te richten.
Wat hen dreef, was duidelijk: kennis bundelen en doorgeven, en de sector sterker maken in binnen- en buitenland. In een periode waarin Wetteren wereldwijd aanzien genoot als centrum van de rozenteelt, werd die ambitie snel werkelijkheid.
Volgens huidig voorzitter Pros Grillaert (82), die al meer dan 25 jaar de vereniging leidt, was er ook een bredere maatschappelijke impuls: “Het was de regering die aandrong op het oprichten van landbouwverenigingen om land- en tuinbouwers meer kennis bij te brengen. Dat heeft hier in Wetteren bijzonder goed uitgepakt.”
De kiem van de tuinbouwschool op Scheppersinstituut
Een van de belangrijkste realisaties uit die pionierstijd was de oprichting van de tuinbouwopleiding in 1883 op het Scheppersinstituut. De vereniging speelde daarbij een cruciale rol. Onder impuls van Constant Kerkvoorde en zijn bestuur werd bij de Broeders van Scheppers gepleit voor een degelijke opleiding in tuinbouw.
Die samenwerking betekende de start van wat vandaag nog steeds een sterke tuinbouwtraditie is binnen het onderwijs in Wetteren.
Eerste tentoonstellingen en groeiende ambitie
Nog vóór de officiële oprichting van de kring werd in 1875 al een eerste landbouwtentoonstelling georganiseerd tijdens de kermis. De gemeente ondersteunde dat initiatief met een toelage van 1.000 Belgische frank — een aanzienlijk bedrag in die tijd.
Een jaar later werd de Boom- en Bloemteeltkring officieel opgericht. Vanaf dat moment werd de vereniging een motor voor innovatie, kennisuitwisseling en promotie van de sector.
“Wetteren was toen het wereldcentrum van de rozenteelt,” vertelt Grillaert. “We zetten sterk in op technische vernieuwing, vooral in de teelt in volle grond. Door opleidingen, exposities en internationale contacten groeide onze reputatie snel.”
Een eeuw van opvolging en vernieuwing
Na het overlijden van oprichter Constant Kerkvoorde in 1905 nam zijn zoon Caesar Kerkvoorde in 1906 het voorzitterschap over. Hij zou die rol bijna een halve eeuw vervullen tot 1954. Daarna werd hij opgevolgd door tuinarchitect Gabriel Braeckman, die de vereniging verder moderniseerde.
In de tweede helft van de 20ste eeuw ontstonden nieuwe initiatieven die de sector opnieuw een duw in de rug gaven. Jonge boomtelers richtten in 1962 de Wetterse Boomkwekerijschool of Studiekring op, waar cursussen en vormingsavonden werden georganiseerd.
Twee jaar later, in 1964, werd de Plantenbeurs opgericht om de handel in plantmateriaal te stimuleren. Dat initiatief zou uitgroeien tot een vaste waarde in de sector.
Van Plantencentrum tot internationale uitstraling
In 1972 werd Plantencentrum Wetteren opgericht, dat met promotieactiviteiten en tentoonstellingen de sector extra zichtbaarheid gaf. Projecten zoals Tuin 1980, 1987 en 2012 bewezen telkens opnieuw de innovatieve kracht van de Wetterse tuinbouwers.
Een belangrijke mijlpaal volgde in 1997 met de opening van de promotietuin in Den Blakken, een locatie die sindsdien een uithangbord is geworden voor de regio en de sector.
Den Blakken groeide uit tot een plek waar bezoekers de rijkdom en diversiteit van de Wetterse plantensector kunnen ontdekken.
Ook op de internationale bloemententoonstelling Floraliën Gent blijven Wetterse tuinbouwers en studenten van het Scheppersinstituut een belangrijke rol spelen met creatieve en technische bloem- en plantinstallaties.
Een vereniging met blijvende relevantie
Vandaag telt de Boom- en Bloemteeltkring nog steeds meer dan 110 leden, voornamelijk uit groot-Wetteren. Hoewel de klassieke rozenteelt sterk is teruggevallen, blijft de vereniging volgens voorzitter Grillaert een referentie in bomen- en plantenteelt.
“Kennis delen blijft onze kern,” zegt hij. “Wat vroeger begon als een lokale samenwerking, is uitgegroeid tot een netwerk dat nog altijd relevant is voor professionals en liefhebbers in de sector.”
150 jaar later: traditie en toekomst hand in hand
Met 150 jaar op de teller kijkt de Koninklijke Boom- en Bloemteeltkring Wetteren niet alleen terug op een rijk verleden, maar ook vooruit. De sector is veranderd, maar de basisfilosofie blijft overeind: samenwerking, opleiding en innovatie als fundament voor een sterke tuinbouwtoekomst.
Wat begon met een groep gepassioneerde boomtelers in de 19de eeuw, blijft vandaag een levende traditie die Wetteren blijvend op de kaart zet als tuinbouwgemeente met internationale uitstraling.
