Oxfam Wereldwinkel Sint-Lievens-Houtem blaast dit jaar 30 kaarsjes uit en dat wordt uitgebreid gevierd. “Welkom in onze lokale Oxfam Wereldwinkel,” klinkt het enthousiast bij het vrijwilligersteam. “Vijf keer per week staan we klaar om iedereen met open armen te ontvangen. Kom dus zeker eens langs en snuister door alle eerlijke producten van over de hele wereld.”
Drie decennia eerlijke handel in Houtem.
Dertig jaar geleden werd de Houtemse Oxfam Wereldwinkel opgericht door een kleine groep geëngageerde inwoners die geloofden in de kracht van eerlijke handel. In het begin waren de rekken bescheiden gevuld met koffie, thee en rijst. Vandaag vind je er een uitgebreid aanbod aan producten van over de hele wereld: van wijn en chocolade tot handwerk, geschenken en verzorgingsproducten.
Doorheen de jaren groeide de winkel uit tot een ontmoetingsplek waar niet enkel verkocht wordt, maar ook verteld. Vrijwilligers leggen klanten uit wat eerlijke handel betekent: een eerlijke prijs voor producenten in het Zuiden, respect voor arbeidsomstandigheden en oog voor mens en milieu. Daarnaast werden talloze acties opgezet: proeverijen, scholenprojecten, sensibiliserende campagnes en gezamenlijke evenementen met lokale verenigingen.
“Onze vrijwilligers zijn de motor achter dit alles,” benadrukt de huidige ploeg. “Zij zorgen ervoor dat de winkel vijf keer per week open is en dat bezoekers altijd met een glimlach ontvangen worden. Zonder hen was dit 30-jarig verhaal nooit mogelijk geweest.”
Feest tijdens Week van de Fair Trade.
Het jubileum van de winkel valt samen met de Week van de Fair Trade, die loopt van woensdag 1 oktober 2025 tot en met zaterdag 11 oktober 2025. Tijdens die periode worden bezoekers verwend met eerlijke hapjes. Op zaterdag 11 oktober volgt er nog een extraatje: wie met een lege wikkel chocolade (gelijk welk merk) langskomt, krijgt een Bite to fight-reep gratis mee naar huis.
“Zo willen we mensen aanmoedigen om bewust te kiezen voor eerlijke handelsproducten,” aldus de vrijwilligers. “Elke aankoop in de Wereldwinkel draagt bij aan een betere toekomst voor producenten in het Zuiden.”
Faire Gemeente Sint-Lievens-Houtem.
De Week van de Fair Trade is een initiatief dat consumenten in heel België oproept om stil te staan bij hun koopgedrag. Ook Sint-Lievens-Houtem speelt daarin al jaren een actieve rol. Heb jij het bordje met ‘Faire Gemeente’ (vroeger ‘FairTradeGemeente’) al zien hangen aan de gevel van het gemeentehuis? Sinds 2014 draagt de gemeente met trots die titel. Samen met 166 andere Vlaamse gemeenten engageert Sint-Lievens-Houtem zich om eerlijke handel te ondersteunen, met respect voor mens en planeet.
Pionier Johan Heirman blikt terug én kijkt vooruit.
Het is dit najaar exact dertig jaar geleden dat de eerste Oxfam-Wereldwinkel zijn deuren opende in Sint-Lievens-Houtem. Een initiatief dat destijds werd aangewakkerd door de vraag van pastoor Richard Van Den Eeckhout en met veel enthousiasme werd opgenomen door Vlierzelenaar Johan Heirman. Vandaag is de Wereldwinkel nog steeds een vaste waarde, al blijft er één constante uitdaging: het vinden van voldoende vrijwilligers om het project te dragen.
Van verkoopstand tot vaste winkel.
Het verhaal begon in de vastenperiode, dertig jaar geleden. Pastoor Van Den Eeckhout vroeg aan Johan Heirman om tijdens de kerkelijke vastenactie een verkoopstand met producten van eerlijke handel te organiseren. Het bleek een succes. “Mensen waren nieuwsgierig naar de producten en stonden open voor het verhaal erachter,” vertelt Heirman. “Ik heb toen een oproep gedaan om samen een echte Wereldwinkel uit de grond te stampen.”
Die oproep vond gehoor. In oktober van datzelfde jaar opende de allereerste Wereldwinkel in Sint-Lievens-Houtem de deuren, in een lokaal dat gedeeld werd met de muziekacademie, vlak rechtover de sporthal.
Drie keer verhuizen in dertig jaar.
De weg naar een vaste stek verliep niet zonder hindernissen. De eerste winkel bij de muziekacademie werd al snel te klein. Daarom verhuisde men naar een lokaal rechtover de Delhaize, waar de Wereldwinkel opnieuw enkele jaren onderdak vond.
Daarna volgde een derde locatie: een gemeentelijk pand op Eiland, waar de winkel zich kon ontplooien met een ruimer aanbod en een stabielere werking. Tien jaar geleden volgde dan de definitieve verhuis naar de huidige stek: achteraan in de Kringloopwinkel op het Marktplein.
“Dat was telkens opnieuw zoeken naar een plek waar we niet alleen onze producten konden aanbieden, maar ook een verhaal konden vertellen,” blikt Heirman terug. “De locatie bij de Kringloopwinkel is ideaal, omdat mensen die bewust en duurzaam winkelen ons daar gemakkelijk vinden.”
Het belang van eerlijke handel.
De Wereldwinkel is in de loop der jaren meer geworden dan enkel een winkel. Het is een symbool van solidariteit. Het assortiment is bekend: koffie, chocolade, thee, wijn, rijst, koekjes, maar ook artisanale producten en geschenken uit het Zuiden.
“Wanneer je een pak koffie of een reep chocolade koopt, draag je bij aan een eerlijk inkomen voor boeren en producenten in ontwikkelingslanden,” legt Heirman uit. “Het gaat om meer dan een product: het gaat om rechtvaardigheid. Producenten krijgen een eerlijke prijs, kinderen kunnen naar school en families bouwen een toekomst uit. Dat is waar de Wereldwinkel voor staat.”
Het belang van deze missie is in dertig jaar nauwelijks veranderd, integendeel. “Vandaag zien we dat ongelijkheid en klimaatverandering wereldwijd nog meer druk zetten op kleine producenten. Eerlijke handel is dus actueler dan ooit.”
Vrijwilligers als ruggengraat.
Een Wereldwinkel kan enkel bestaan dankzij vrijwilligers. En net daar wringt vandaag het schoentje. “Vanaf dag één hebben we gedragen op de inzet van mensen die bereid waren tijd te maken om in de winkel te staan, klanten te informeren en het verhaal mee uit te dragen. Zonder hen was dit onmogelijk,” zegt Heirman.
Maar de groep vrijwilligers is kleiner geworden. “Het is niet altijd evident om nieuwe mensen te vinden. We hebben dringend nood aan frisse krachten die zich willen engageren, ook al is het maar voor enkele uurtjes per maand. Elke helpende hand maakt een verschil.”
Daarom doet Heirman een warme oproep: “Iedereen die zich wil inzetten voor eerlijke handel is welkom. Je hoeft geen voorkennis te hebben, enkel goesting om mee te werken aan een eerlijkere wereld.”
Dertig jaar trots.
Voor Johan Heirman voelt dit jubileum dubbel. Enerzijds overheerst trots: “Dat we dit in Sint-Lievens-Houtem dertig jaar lang hebben volgehouden, is geen evidentie. Vele andere initiatieven zijn in die periode verdwenen. Dat zegt veel over de veerkracht en het enthousiasme van onze groep vrijwilligers.”
Anderzijds is er ook bezorgdheid: “Ik hoop dat dit verhaal niet stilvalt door een gebrek aan mensen. Het zou zonde zijn als we na dertig jaar zouden moeten afhaken. Daarom is dit jubileum niet alleen een terugblik, maar ook een uitnodiging naar de toekomst.”
Met dit dertigjarig bestaan wil de Wereldwinkel in Sint-Lievens-Houtem niet enkel terugblikken op een rijke geschiedenis, maar vooral de blik op de toekomst richten. Of zoals Johan Heirman het verwoordt: “De Wereldwinkel is een klein zaadje dat dertig jaar geleden werd geplant. Nu is het aan een nieuwe generatie om het verder te laten groeien.”
Praktische info.
De Oxfam Wereldwinkel is gevestigd op Marktplein 62 in Sint-Lievens-Houtem. Vragen? Je kan contact opnemen via T 053 62 32 82 of sint-lievens-houtem@oww.be.
Openingsuren: Maandag: gesloten – dinsdag: 14:00 – 17:00 – woensdag: 14:00 – 17:00 – donderdag: 14:00 – 17:00 – vrijdag: 14:00 – 17:00 – zaterdag: 14:00 – 17:00 en zondag: gesloten.
Meer info: oxfambelgie.be/winkels/sint-lievens-houtem, weekvandefairtrade.be.
